Sarı Mummantarı (Hygrocybe ceracea)

Hygrocybe ceracea – Sarı Mummantarı

Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm: Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Agaricales

Aile: Hygrophoraceae

Cins: Hygrocybe

Tür: Hygrocybe ceracea

Hygrocybe ceracea, küçük, sarı, altın sarısı ve turuncu-sarı renkleri ile, ilk başta viskoz olan şapkaları, adnate ila hafifçe gerileyen lamelleri ve daha soluk renkli kuru sarımsı sapı ile ayırt edilen göz alıcı bir Hygrocybe türü mantardır. Avrupa’da yaygındır.

Bilinen diğer ingilizce isimleri, Butter Waxcap ve Golden Yellow Waxgill olarak sıralanabilir.

Tür ilk olarak 1781 yılında, Avusturyalı mikolog Franz Xavier von Wulfen (1728 – 1805) tarafından tanımlanmıştır ve ona Agaricus ceraceus adını vermiştir. Hygrocybe cinsine mensup mantarlar her zaman çok nemlidir. Zaten Hygrocybe de latince ‘sulu kafa’ anlamına gelir. Spesifik sıfat ceracea ise balmumu anlamına gelen latince “cera” dan gelmektedir ve bu düzgün küçük ama hoş görünümlü mantarın şapkasının mumsu yüzeyini ifade eder.

H. ceracea eşanlamlıları arasında, Agaricus ceraceus, Gymnopus ceraceus, Hygrophorus ceraceus, Hygrocybe vitellinoides, Hygrocybe ceracea var.  vitellinoides, Hygrophorus vitellinus, Gliophorus vitellinus ve Gloioxanthomyces vitellinus bulunur.

Şapka: Şapka 0,5 ila 3,5 cm çapındadır. Şapka önce yarım küre şeklindedir, sonra dışbükey hale gelir ve sonunda neredeyse düz olur. Bazen hafifçe çökük bir merkeze sahiptir. Şapka rengi başlangıçta parlak sarı veya turuncu-sarı, merkeze doğru daha koyu ve kenar yarı saydam çizgilidir. Mantar gövdesi olgunlaştıkça, şapka marjı (kenar bölgeler) yavaş yavaş beyaza döner. Yağışlı havalarda mumsu ve yapışkan olma eğiliminde olmalarına rağmen, şapkalar sümüksü (viskoz) değildir. Bir el merceği ile bakıldığında şapka yüzeyinin küçük yumrularla kaplı olduğu görülür; Bu yüzey dokusu, şapkası tamamen açıldığında daha az belirgin olabilir veya hiç olmayabilir.  

Lameller: H. ceracea – Sarı Mummantarı lamelleri adnate veya hafifçe decurrent olup, ince ve oldukça kalabalıktır (yani bir mummantarı şapkası için). Lameller genellikle şapkasından daha soluk sarı ve bazen neredeyse beyazdır.

Gövde-Sap: Gövde (Sap) yüzeyi ve iç etinin rengi sarıdır, ancak sap bazen tabana yakın yerlerde turuncu renktedir. Kuru, pürüzsüz ve ipeksi veya mat olan sap üzerinde herhangi bir yüzük (halka) bulunmaz. Sap 2 ila 4 mm çapında ve 2 ila 5 cm boyundadır.

Koku: Koku ve tat ayırt edici değildir.

Spor Baskısı: Spor baskısı beyazdır. Sporlar dikdörtgen ila silindirik arası, sıklıkla daralmış, pürüzsüz, 6,5-8 x 3-4 mikron boyutlarında ve inamiloiddir. Basidia esas olarak dört sporlu, claviform, 35-54 x 5-7μm boyutlarında olup, sterigmata 5-7μm uzunluğundadır. 

Habitat: Sarı Mummantarları, çayırlık alanlarda, parklarda, eski çimenler ve okul ve kilise bahçeleri dahil olmak üzere gelişmemiş asitli ve nötr toprakların olduğu otlaklarda bulunur. Bazen sabit kum tepelerinde ve (daha nadiren) orman kenarlarında da görülürler.

Mevsim: Yaz -Sonbahar.

Yenilebilirlik ve Toksisite: H.ceracea türü zehirli bir mantar olmamakla birlikte, çok küçük boyutları sebebiyle mutfak değeri pek olmayan veya çok az olan mantarlar arasında gösterilmiştir.

Ek bilgiler: Hygrocybe ceracea’ya benzer türler vardır; Gliophorus laetus türünün grimsi lamelleri vardır. Hygrocybe chlorophana yağışlı havalarda daha büyük ve daha sümüksü bir şapkası vardır. H. reidii, nadiren tamamen sarı bir formda bulunur, artı daha büyüktür ve ezilmiş lamelleri bal gibi kokar. 

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.