Connect with us

Basında Mantar

Nedir Bu Mantarlar alemi? Niye bu kadar çekici olduğu halde bilinmezler ile dolu?

Published

on

Mantarlar-Mushrooms

Mantarlar alemi, dünyadaki yaşamın en renkli, en çeşitli, en meraklısıdır. Buna rağmen dünyanın en az bilinen alemlerinden biridir. Bunun nedeni ise geleneksel inanışlar, yanlış kültürel yaklaşımlardır. Asırlar boyu büyücülerin, cadıların bir parçasıymış gibi görülmüşlerdir. Artık onların bir hayvan veya bitki olmadığını, kendi alemlerini oluşturan müthiş canlılar olduklarını öğrendik. Mantarlar alemini yeni keşfe başlayan kişilerin bu alemin içinde nasıl kaybolduklarını, adeta büyülendiklerini görüyoruz.

Bu alemin bitki veya hayvan olmadığından bahsettik. Öyle ki güneş enerjisini yiyeceğe dönüştürecek klorofil taşımazlar ve diğer bitki ve hayvan materyallerine bağımlıdırlar. Besinlerini çözmek için enzim kullanırlar. Pek çok açıdan bakıldığında mantarlar, bitkilerden çok hayvanlar alemine daha yakındırlar.

Bazı mantar gövdeleri birkaç gün ömürlüdür. Oysa yeryüzüne çıkan bu mantar gövdeleri, hif adı verilen çok daha uzun ömürlü yeraltındaki ipliklere bağlı kısımlardır. Hifler miselyum oluşturmak için bazen birleşirler, bunlardan bazıları çok uzun ömürlü olup binlerce yıl yaşayabilir. Toplumumuzda bilinenin aksine mantarlar kök ile üremezler. Uygun şartlar oluştuğunda görevlerini yerine getirmek veya üremek için bu mantar gövdelerini oluştururlar.

Mantarlar alemi muhteşemdir. En az bir milyon türü olduğu (belki bunu on katı) düşünülmekte olup, sadece yüzbinden daha azı tanımlanmış, cins ve tür adı verilmiştir. Düşününce bu alemi tanımak için daha çok asırlara ihtiyacımızın olduğu aşikardır. Mantarlar alemi, bira ve fırıncılıkta kullanılan mayaları, çürüyen meyve ve sebzelerde büyüyen küfleri ve sadece sera domateslerini değil, aynı zamanda sera domateslerini de enfekte eden pasları içerir. Ayrıca doğal ortamdaki diğer her türlü bitki mantarlara ihtiyaç duyar. Bizim bildiğimiz makro mantarlar bu alemin küçük bir bölümüdür. Büyük çoğunluğu ya mantar gövdesi üretmez ya da sadece mikologların inceleyebileceği kadar küçük olurlar. İnsanların çok büyük kısmı bilmese de saçkıran veya atlet ayağı gibi birtakım insan vücudundaki enfeksiyonlara bu küçük mantarlar sebep olur.

Şu ana kadar yazdıklarımızdan anlaşılacağı üzere, hiç kimsenin tüm mantarları tanımak gibi bir lüksü olamaz. Mantarlara ilgi duymaya başladıysak ve onları aynı zamanda tüketmeyi amaçlıyorsak, ilk yapacağımız şey Amanita, Cortinarius, Galerina, Lepiota, Entoloma, İnocybe gibi ölümcül zehirli olabilecek cinsleri tanımak olmalıdır. Sonrasında ise, tüm dünyada kabul gören Cantharellus, Boletus, Pleurotus gibi yenebilir türleri olan cinsleri tanımak ile devam edebiliriz. Bilinmelidir ki, bir takım gelenekler ile mantar tüketmek hem kendimize, hem mantarlar alemine yapacağımız en büyük kötülüklerden biridir. Hangi tür nadir bulunur, hangi tür endemiktir, hangi türü korumalıyız gibi konular mantar avcılığı yapmaya başlayanların önceliği olmalıdır. Bazı türlerin ise mikroskobi olmadan tanınması neredeyse imkansızdır (bknz Ramaria).

Su olan her yerde mantar da olur. Mantarların çoğunluğu karada yaşasa da, bir kaçı sürekli suda yaşam sürer. Ormanlarda ve çayırlardaki mantar türleri ise hayati öneme sahiptir. Onlar olmadan çoğu bitki büyüyemez. Lakin, tüm mantar-bitki ilişkileri karşılıklı değildir. Bazı mantarlar parazitik beslenirler ve konakçılarını öldürürler (bakınız Armillaria-Bal mantarları Laetiporus sulphureus). Bitkilerin yüzde 95’inden fazlası ise mikorizal ilişki kurdukları mantarlar ile simbiyoz birliktelik yaşamaktadır. Bu açıdan dünyadaki diğer yaşam formları için mantarlar hayati önem taşımaktadır.

Ayrıca penisilin mantarlardan üretilmiştir. Penisilin, “Penicillum notatum” adlı mantarın ürettiği, bakteri öldürücü bir maddedir. Hastalık yapan bakterilerin hücre duvarını bozarak hastalığı önler. Gelişigüzel kullanımı, bakterinin “direnç” kazanmasına neden olur. Nefrit, menenjit, prostat ve kemik iltihabı gibi çok sayıda hastalığı tedavi eder. Gram pozitif bakterilere karşı etkilidir ama gram negatif bakterilere, verem basiline, tetanoz ve şarbona karşı etkisizdir. Alerjisi olanlar için tehlikelidir. Diğer antibiyotiklerin bir çoğu da mantarlardan gelmektedir. Ümit ediyoruz kigelecekte pek çok dirençli mikroplara (ve belki de virüslere) karşı mantarlar insanlığa daha çok faydalar sağlayacaklardır.

Bu yazıdan sonra bizim için görselliği, lezzeti, bulması oldukça sıradışı olan bu aleme tekrar dönüp bakmanızı öneririz.

ÖYLE Kİ ! Mantarlar olmasaydı biz dahil bir çok canlı için yaşamak mümkün olmazdı !!!!!

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Clitocybaceae1 gün ago

Sünük Hunimantarı (Clitocybe vibecina)

Boletaceae3 gün ago

Süngertop Mantarı (Wakefieldia macrospora)

Aspergillaceae5 gün ago

Mavi Küf Mantarı (Penicillium italicum)

Boletaceae1 hafta ago

Sahte Çörek Mantarı (Boletus huronensis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Tepeli Paraşüt Mantarı (Marasmius collinus)

Gloeophyllaceae2 hafta ago

Kokulu Kütüktereği Mantarı (Gloeophyllum odoratum)

Boletaceae3 hafta ago

Kuzumantarı (Neoboletus eryhtropus)

Bjerkandera3 hafta ago

Kandermantarı (Bjerkandera adusta)

Mantar Türleri3 hafta ago

Ak Dikenlitabak Mantarı (Scutellinia armatospora)

Mantar Türleri4 hafta ago

Keme Mantarı (Terfezia boudieri)

Asterophora1 ay ago

Top Mantareniği (Asterophora lycoperdoides)

Mantar Türleri1 ay ago

Mekik Sarıpelte Mantarı (Tremella fuciformis)

Boletaceae1 ay ago

Badem Süngerciği Mantarı (Suillellus amygdalinus)

Agaricaceae2 ay ago

Badem Mantarı (Agaricus subrufescens)

Cheimonophyllum2 ay ago

Akyelpaze Mantarı (Cheimonophyllum candidissimum)

Geopyxis2 ay ago

Kömür Kuşağzı Mantarı (Geopyxis carbonaria)

Cortinariaceae2 ay ago

Kestane Örümcek mantarı (Cortinarius roseocastaneus)

Mantar Türleri2 ay ago

Ak Pulbaş Mantarı (Pholiota lenta)

Hymenochaetaceae2 ay ago

Karatoynak Mantarı (Tropicoporus linteus)

Agaricaceae2 ay ago

Mini İçikızıl Mantarı (Agaricus micromegethus)

Dacrymyces3 ay ago

Turuncu Altınpelte Mantarı (Dacrymyces chrysospermus)

Lentinus3 ay ago

Delikli Kaplanmantarı (Lentinus arcularius)

Lactifluus3 ay ago

Mavi-Yeşil Sütlümantar (Lactifluus glaucescens)

Lactifluus3 ay ago

Sütübozuk Mantarı (Lactifluus pergamenus)

Lachnaceae3 ay ago

Sarıtas Mantarı (Lachnellula calyciformis)

Leucopaxillus3 ay ago

Ak Hunişapka Mantarı (Leucopaxillus albissimus)

Mantar Türleri3 ay ago

Çizgili Cüceyanak Mantarı (Resupinatus striatulus)

Dumontinia3 ay ago

Çobançanağı Mantarı (Dumontinia tuberosa)

Bolbitiaceae3 ay ago

Çizgili Gübremantarı (Bolbitius reticulatus)

Cortinariaceae3 ay ago

Sarımsı Örümcekmantarı (Cortinarius leucoluteolus)

Cantharellaceae3 ay ago

Tavukbacağı Mantarı (Cantharellus ferruginascens)

Hygrophorus3 ay ago

Mürekkepgaypaşuk Mantarı (Hygrophorus atramentosus)

Cantharellula3 ay ago

Grikambur Mantarı (Cantharellula umbonata)

Mantar Türleri4 ay ago

Dağınık Trişa Mantarı (Trichia decipiens)

Infundibulicybe4 ay ago

Baz Etçe Mantarı (Infundibulicybe alkaliviolascens)

Mantar Türleri4 ay ago

Sebasin Mantarı (Sebacina epigaea)

Mantar Türleri4 ay ago

Dilburanmantarı (Russula turci)

Cortinariaceae4 ay ago

Keçeli Örümcekmantarı (Cortinarius obtusus)

Discina4 ay ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe4 ay ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista4 ay ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri4 ay ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri4 ay ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe4 ay ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)