Connect with us

Mantar Türleri

Koca göbek mantarı (Morchella magnispora)

Published

on

Morchella magnispora – Koca göbek mantarı


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm : Ascomycota

Sınıf: Pezizomycetes

Takım: Pezizales

Aile: Morchellacea

Cins: Morchella

Tür: Morchella magnispora

Morchella magnispora, dünya da ilk olarak Türkiye’den, değerli hocalarımızdan Saadet Büyükalaca, Hatıra Taşkın ve Hasan Hüseyin Doğan tarafından 2016 yılında tanımlanmış yenilebilir güzel bir Morel türüdür (Buyukalaca, H.H.Dogan & Taskin, Mycotaxon 131: 475 (2016)).

M.magnispor- Koca göbek mantarı, magnispora ismini sporlarının büyük olmasından almıştır (magnispora= büyük sporlu).

Morchella brunnea ve Morchella fekeensis, karşılıklı monofiletik kardeş türlerinden, olgunlaşma ile birlikte bal rengine dönen sapı, dar kıvrımları (sulkus) ve çok genli filogenetik analizlerdeki soy münhasırlığı ile farklıdır.

Makroskobik Özellikleri: Askomata (Ascomata) küçük ila orta boydur (2- 5 cm). Şapka ilk olarak ovaldir, yaşla birlikte keskin bir şekilde koniyi andırır. Çukurlar (alveoler) düzensiz, çoğunlukla dörtgen ve hafif dumanlı görünümlüdür.

Morchella magnispora
Morchella magnispora

M.magnispora şapkası gençken kahverengi ve olgunken koyu kahverengidir. Sap (stipe) ise başlangıçta beyaz, olgunlukta ise açık bal rengindedir.  

Morchella magnispora
Morchella magnispora

Gövde-Sap: Büyük sporları ile karakterize olan mantarın sapı (stipe), başlangıçta beyaz, yaşta açık bal rengindedir. Mantar sapının olgunlukta aldığı bu bal rengi, M.magnispora için büyük sporlara sahip olması gibi ayırt edici, karakteristik bir özellik olarak kabul edilir.

Morchella magnispora
Morchella magnispora

Koku: Koku ve tat ayır edici değildir.

Mikroskobik Özellikleri: Askosporlar 24-31 X 13-21 μm boyutlarında olup,  eliptikten dikdörtgene, hiyalin, içerik homojendir. SEM ile görüntülendiğinde uzunlamasına çizgili, yok olan damlalar gözlemlenir. Spor duvarı yaklaşık 0,5 μm kalındır. Asci kalabalık, silindirik, düz, 230-350 X 15-25 μm, 8 sporludur. Hiyalin ve ince duvarlıdır. Parafizler asci’den daha kısa, terminal hücre silindirik, subklavat, subkapitat, 190-250 X 11-17 μm boyutlarındadır.

Habitat: M.magnispora çoğunlukla iğne yapraklı (kozalaklı) ağaçların olduğu ormanlarda tespit edilmistir. Ülkemizde rastlanılan türler Pinus brutia (Kızılçam), Pinus nigra (Karaçam), Cedrus libani (Toros Sediri veya Katran ağacı), Abies cilicica (Toros Göknarı), Quercus coccifera (Kermes meşesi) ve Juniperus sp (Ardıç) ağaçları altından toplanmıştır.

Türkiye’de Ege Bölgesi ve Adana Bölümünden bildirilmiş olan Koca göbek – Morchella magnispora ’ya rastlanılan illerimiz arasında Adana, Mersin, Kahramanmaraş, Muğla, Aydın ve Uşak bulunur. Türkiye dışında sadece İspanya’dan bildirilmiştir (Loizides, 2017).

Mevsim: İlkbahar.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Yakın akrabası diğer tüm gerçek moreller gibi Koca göbek mantarı da iyi pişirildiğinde yenilebilir, çok lezzetli bir Kuzugöbeği mantarı türüdür. Ancak, çiğ veya az pişmiş olarak tüketilmesi halinde zehirli olduğu bildirilmiştir.

Ek bilgiler: Karıştırlması benzer türler arasında Morchella elata, Morchella brunnea ve Morchella fekeensis bulunur.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Coprinopsis49 dakika ago

Coprinopsis lagopus (Hürmüz Döbelen Mantarı)

Gymnopus10 saat ago

Gymnopus fusipes (Garip Çırpıbacak Mantarı)

Agaricaceae3 gün ago

Chlorophyllum molybdites (Sahte Şemsiye Mantarı)

Hymenochaetaceae4 gün ago

Körgelen Mantarı (Pseudoinonotus dryadeus)

Coprinopsis5 gün ago

Coprinopsis romagnesiana (Dişlek Döbelen Mantarı) 

Agaricaceae6 gün ago

Chlorophyllum brunneum (Pullu Şemsiye Mantarı) 

Boletaceae1 hafta ago

Neoboletus xanthopus (Sarıbacak Bolet)

Mantar Türleri2 hafta ago

Russula sanguinaria (Körpe Kirmit Mantarı)

Clitopilus2 hafta ago

Clitopilus geminus (Unmantarı)

Mantar Türleri2 hafta ago

Pluteus mediterraneus (Zeytin Mantarı) 

Mantar Türleri2 hafta ago

Pluteus petasatus (Ayak Çıtkırdı Mantarı)

Hebeloma2 hafta ago

Hebeloma mesophaeum (Ala Turpkokan Mantarı)

Hygrocybe3 hafta ago

Hygrocybe cantharellus (Kızıl Mummantarı) 

Mantar Türleri3 hafta ago

Russula xerampelina (Boncuk Kirmiti)

Boletaceae3 hafta ago

Imperator luteocupreus (Bakırsarısı Bolet)

Mantar Türleri3 hafta ago

Suillus grevillei (Karaçam Kaypak Mantarı)

Bondarzewia4 hafta ago

Bondarzewia berkeleyi (Berkeley Poliporu)

Mantar Türleri4 hafta ago

Çamkarakız mantarı (Tricholoma batschii)

Mantar Türleri4 hafta ago

Delikarakız (Tricholoma pardinum)

Agaricaceae1 ay ago

Lepiota cremea (Anadolu Pullu Mantarı)

Lactifluus1 ay ago

Lactifluus vellereus (Biberlice)

Boletaceae1 ay ago

Leccinum pseudoscabrum (Gürgenmantarı)

Basında Mantar1 ay ago

Flammulina velutipes yetiştiriciliği 

Boletaceae1 ay ago

Leccinum holopus (Hayalet Bolet)

Mantar Türleri1 ay ago

Betkarakız (Tricholoma ustale) 

Macrotyphula1 ay ago

Değnekmantarı (Macrotyphula juncea)

Basında Mantar2 ay ago

Bu Mantar da İlk Türkiye’de Keşfedildi

Mantar Türleri2 ay ago

Leylak göbek mantarı (Morchella purpurascens)

Albatrellaceae2 ay ago

Albatrellus ovinus (Akgevrek Mantarı)

Mantar Türleri2 ay ago

İsli Göbek Mantarı (Morchella vaporaria)

Agaricaceae2 ay ago

Battarrea phalloides (Boylubaş Mantarı)

Basında Mantar2 ay ago

Phytophthora infestans (Mildiyö)

Mantar Türleri2 ay ago

Sıralı Göbek Mantarı (Morchella inamoena)

Basında Mantar2 ay ago

Psilosibin-Psilosin

Mantar Türleri2 ay ago

İbreligöbek mantarı (Morchella conifericola)

Mantar Türleri2 ay ago

İri göbek mantarı (Morchella importuna)

Mantar Türleri2 ay ago

Suillus mediterraneensis (Ak Süngermantarı)

Amanita2 ay ago

Amerikan Sezar Mantarı (Amanita jacksonii)

Helvella2 ay ago

Esnek Semermantarı (Helvella elastica)

Agrocybe2 ay ago

Kırışık Metelik Mantarı (Agrocybe rivulosa)

Basında Mantar2 ay ago

Tuber magnatum Yetiştiriciliği

Mantar Türleri2 ay ago

Peçeli Kadın Mantarı (Phallus indusiatus)

Mantar Türleri2 ay ago

Pembe Kokar Boynuz Mantarı (Phallus hadriani)

Mantar Türleri2 ay ago

Göz Karasünger Mantarı (Melanogaster broomeanus)

Translate »