Resupinatus rouxii – Roux Cüceyanak Mantarı
Taksonomi – Sınıflandırma
Alem: Mantarlar – Fungi
Bölüm: Basidiomycota
Sınıf: Agaricomycetes
Takım: Agaricales
Aile: Resupinataceae
Cins: Resupinatus
Tür: Resupinatus rouxii
Resupinatus rouxii, nadir görülen ve özellikle son yıllarda mikoloji literatüründe dikkat çeken, Resupinataceae (veya bazı sınıflandırmalarda Pleurotaceae) familyasına ait küçük, pleurotoid (yere yatık/yarı dairesel) yapılı bir mantar türüdür.
Resupinatus rouxii – Reux Cüceyanak mantarı dünyada ilk olarak 2018 yılında Consiglio & Setti tarafından tanımlanmıştır. Bu türün ülkemizdeki ilk kaydı ise, değerli akademisyenlerimiz Doç Dr İsmail Acar ve Doç Dr Halide Karabıyık tarafından 2025 yılında yapılmıştır; Kaydı yapılan bu örnekler, Türkiye’de Çanakkale ilimizde toplanmıştır. Henüz yeni lokalite olarak resmi kaydı yapılmamış olsa da, Tokat Topçam yaylasında da örneklerine rastlanıldığı bildirilmiştir. Türkçe resmi bir ismi henüz belirlenmemiş olan bu mantarı sizlere latince ismi Rouxii’ ye uygun olarak “Roux Cüceyanak Mantarı” olarak anlatacağız.
Şapka: Resupinatus rouxii mantarı, küçük boyutu, böbrek şeklinde şapkası, açık gri rengi ve hafif tüylü yüzeyi ile karakterize edilir. Şapkası genellikle 7–20 mm genişliğinde, siyah ile koyu kahverengi arasında, tamamen grimsi tüylerle kaplı, yelpaze şeklindedir; şapka kenarları genellikle oluklu, dalgalı ve girintilidir.
Şapkanın yüzeyindeki tüyler, hiflerden oluşur. Bu hifler, tabana yakın bölgelerde genellikle daha kalın çeperli, uç kısımlarda ise daha ince çeperli bir yapı sergiler.
Lameller: Resupinatus rouxii mantarı lamelleri oldukça seyrek, grimsi siyah ile siyah arasında olup belirgin şekilde beyaz kenarlıdır.
Gövde-Sap: Belirgin bir sapı yoktur. Pseudo-stipe yani yalancı sap mevcut olup, gerçek bir sap bulunmaz; şapkanın tabanı substrata yani dal veya odunsu yüzeye doğru uzanarak yalancı bir sap oluşturur.
Eti (dokusu) jelimsi, yumuşak ve koyu kahverengiden siyaha kadar değişir.
Koku: Ayırt edici değildir.
Spor Baskısı: Resupinatus cinsi içerisindeki türlerin neredeyse tamamı, mikroskobik incelemelerde “beyaz spor baskısı” (spore print) özelliği gösterir.
Resupinatus rouxii Bazidiyosporları 4–5 × 3.5–4.5 µm, boyutlarında, subgloboz ile geniş elipsoid arasında, opak granüler içerikli veya birden fazla yağ damlacığı içeren, amiloid reaksiyon göstermeyen (inamiloid) ve düzgündür. Bazidyumlar 20–27 × 6.5–8.5 µm, topuz şeklinde (klavat), 4 sporlu olup sterigmalar 5 µm uzunluğa kadar ulaşır. Cheilocystidia 10–24 × 4–7.5 µm, silindirik, bazidioloid, koralloid, dallanmış ve genellikle bir ya da iki parmak benzeri bir çıkıntı (digitat uzantı) taşır. Pleurocystidia gözlenmemiştir.
Habitat: Bu nadir bulunan mantar, genel olarak odun çürükçülü (saprobik) bir türdür ve çürümüş odun yüzeylerinde küçük ve göze çarpmayan kümelenmeler halinde yaşar.
Mevsim: Sonbahar – Kış.
Yenilebilirlik ve Toksisite: Tüketilmez.
Ek bilgiler: Bu türün kesin teşhisi için mikroskobik inceleme zorunludur, çünkü Resupinatus cinsindeki diğer türlerle (özellikle R. applicatus ile ) karıştırılması çok kolaydır.
Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.
Tokat ilimizden Ali Çağlar hocamıza, göndermiş olduğu güzel fotoğrafları ve onları makalemizde kullanmamıza izin verdiği için çok teşekkür ederiz, başarıları daim olsun inşallah.
GALERİ
Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.