Connect with us

Mantar Türleri

Kayışkıran Mantarı (Russula chloroides)

Published

on

Russula chloroides – Kayışkıran


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm : Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Russulales

Aile: Russulaceae

Cins: Russula

Tür: Russula chloroides

Russula chloroides, dünyada the Blue Band Brittlegill olarak bilinen bu Russula türü, Türkiye’de Kayışkıran Mantarı olarak (Türkiye’nin Mantarları Listesi-Aralık 2020) tanımlanmıştır.

Bazı kaynaklar ve uzmanlar Kayışkıran Mantarının Russula delica’nın bir alt türü olduğunu düşünseler de, Russula chloroides, ortalama olarak Russula delica’dan oldukça küçüktür.)

The Blue Band Brittlegill, dalları ve yaprak döküntülerini yukarı iterek topraktan çıkan büyük bir mantardır. Bu nedenle, büyük kirli beyaz kapak genellikle kötü bir şekilde işaretlenmiştir. Tercih edilen habitatı, bazen diğer geniş yapraklı ağaçların altında görülse de, nötr ila alkali topraklardaki meşe ağaçlarıdır.

İlk olarak 1843’yılında ona Agaricus chloroides binom bilimsel adını veren Alman mikolog Julius Vincenz von Krombholz tarafından tanımlandı. 1900 yılında bu türü Russula cinsine aktaran ve şu anda kabul edilen bilimsel türünü oluşturan İtalyan mikolog Giacopo Bresadola (1847 – 1929) bu mantara Russula chloroides adını vermiştir.

 Russula chloroides’in nispeten az sayıdaki eşanlamlıları arasında, Agaricus chloroides ve Russula delica var. chloroides bulunur.

Şapka: Şapkası 5 – 13 cm çapında olan Kayışkıran Mantarı oldukça yaygın bir mantar olup, gelişimi ve genel şekliyle bir lactarius türlerini andırır. Şapka topraktan çıktığı zaman oldukça genişler ve genellikle şapkayı işaret eden toprağı ve yaprak döküntülerini yukarı iter. Şapka dışbükey olup, hafif içe doğru bir kenar boşluğu ile sonunda huni şeklini alır. Kirli beyaz şapka yüzeyi, yaşla birlikte soluk sarımsı-kahverengi olur. Yüzeyin altında eti beyazdır ve kesildiğinde renk değiştirmez. Lactarius türlerindeki olmazsa olmaz süt, bu mantarda olmaz (diğer Tüm Russulalarda da süt bulunmaz).

Russula chloroides
Russula chloroides

Lameller: Dar ve orta aralıklı veya sadece sık olan Kayışkıran Mantarı lamelleri beyazdır, ancak lamel üzerinde bazen gözle görülür bir mavimsi renk tonu vardır. Hasar gördüklerinde ve bereleniklerinde süt salmazlar. Bu nedenle bu tür, Lactarius türünden ziyade bir Russula olarak sınıflandırılır.

Russula chloroides
Russula chloroides

Gövde-Sap:  2-6 cm boy ve 2-4 cm çapındaki sapı silindirik, kısa, beyaz renkli ve pürüzsüzdür. Bir gövde halkası (yüzük) yoktur ancak gövdenin üst kısmında solungaçların birleştiği yerde belirgin bir mavi alan vardır.

Russula chloroides
Russula chloroides

Koku: Russula chloroides, genellikle hafif meyvemsi bir sardunya kokusunu andırdığı bildirilmiştir. Bazen hoş olmayan bu kokusunun yanında, tat ise acı veya çok acıdır.

Spor Baskısı: Spor baskısı rengi, beyaz veya soluk kremdir. Sporları elipsidal görünümlü, 8-11 x 6.5-8.5µm boyutlarda olup, 0.75µm boyunda siğiller ile süslenmiştir. Tamamlanmamış bir retikulum oluşturan birçok bağlantı hattı ile birleştirilmiştir.     

Habitat: Nötr veya alkali toprakları seven, Russulaceae familyasının diğer üyeleri gibi özellikle meşe ağaçlarıyla ektomikorizal, karışık,geniş yapraklı ormanlık alanları habitat seçmiş bir mantardır. Türkiye’de kaydı yapılan bölgeler arasında, Batı ve Doğu Karadeniz Bölümleri, Konya Bölümü ve Akdeniz Bölgesi bulunur.

Mevsim: Yazdan Sonabahara ( Yoğun olarak Ağustos’tan Ekim’e).

Yenilebilirlik ve Toksisite: Kayışkıran Mantarı Russula delica ile aynı derecede yenilebilir bir türdür. Bu iki türde de iyi pişirilme gerektirir. (sindirim sorunlarını azaltmak için). Ancak Russula mantarlarını kesin olarak teşhis etmek zor olduğundan ve bu aile ve cinsteki az sayıda da olsa türün zehirli olduğu bilindiğinden, yalnızca tür düzeyinde tam olarak tanımlayabileceğiniz örnekleri yemek için toplamak çok önemlidir. En ufak bir şüpheniz varsa bu mantarlardan ( Diğer mantarlarda da olduğu gibi) uzak durun, doğasında bırakın.

Ek bilgiler: Benzer türler arasında iki tür önemlidir. Bunlar;

1-Russula delica: Koç (Koçak) Mantarı lamelleri daha az sıklıktadır ve gövdenin üst kısmındaki mavimsi-yeşil banttan yoksundur.

 2-Lactifluus piperatus: Biberli Mantara görünüm olarak benzer, ancak çok sık lamelleri hasar gördüklerinde beyaz bir lateks (süt) salgıladıkları için, ayırt etmek çok kolaydır.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Discina2 saat ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe3 gün ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista3 gün ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe1 hafta ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri2 hafta ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae2 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae3 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma3 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia3 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista4 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina4 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae4 hafta ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri1 ay ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus1 ay ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe1 ay ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae2 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae2 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae2 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae3 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri3 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)