Connect with us

Boletaceae

Karakalpak Mantarı (Strobilomyces strobilaceus

Published

on

Strobilomyces strobilaceus – Karakalpak Mantarı


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm: Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Boletales

Aile: Boletaceae

Cins: Strobilomyces

Tür: Strobilomyces strobilaceus

Strobilomyces strobilaceus, Boletus strobilaceus (1770) ve Strobilomyces floccopus (1882), Boletus strobiloides, Boletus squarrosus ve Boletus lepiota sinonim (eşanlamlı) isimleri ile de bilinen mantar, ingilizce “Old man of the Woods” yani Ormanların yaşlı adamı isimi ile tanınır. Bu mantara Türkiye Mantarları Listesi (Aralık 2020) kitabımızda, hocalarımızın uygun gördüğü Türkçe isim “Karakalpak” mantarıdır.

S.strobilaceus, İlk kez 1770 yılında Giovanni Antonio Scopoli tarafından Boletus strobilaceus olarak tanımlanmış olup, 1851 yılında M.J. Berkeley tarafından günümüzde de geçerli olan ismi verilmiştir. Anavatanı Avrupa ve Kuzey Amerika olan bu enteresan mantar, şapkası üzerindeki üst üste binmiş, çok yumuşak, koyu gri ila siyah piramidal pullarla karakterize edilir.

Şapka: Çapı 6 – 12 cm çapında (bazen 20 cm’ye ulaşanlarına rastlanılır) ve dışbükey olan şapkası yaşlandıkça düzleşir. Şapka gençken tüylü ve yaşlanan örneklerde daha sıkı hale gelen dik siyahımsı pullarla kaplanır. Şapka rengi neredeyse beyazdan griye, kahverenginin tonlarına ve neredeyse tamamen siyaha kadar değişir. Şapka üzerindeki, gri ila siyah renklerde olabilen bu üçgenimsi pulların arasında bölümlere, kirli beyaz ila soluk gri renktedir demek daha doğru olur.

Strobilomyces strobilaceus

Gözenekler ve Tüpler: Tüplerin büyük gözenekleri ilk başta soluk gri renktedir, ancak zedelendiğinde siyaha dönerler. Yaşla birlikte kirli beyazdan griye ve neredeyse siyaha değişen oldukça büyük köşeli gözenekleri, siyaha dönmeden önce ilk başta kırmızıya moraracaktır.

Strobilomyces strobilaceus

Gövde-Sap: Çapı 1 – 2 cm ve boyu 8 -12 cm olan Karakalpak mantarı sapı gri renktedir ve tüylü pullarla kaplıdır. Sap üzerinde bir yüzüğü bulunur. Sap çok sağlamdır.

Strobilomyces strobilaceus

Koku: Ayırt edici değildir.

Spor Baskısı: Spor baskısı rengi siyahtır. Sporlar, elipsoidal ve 9-15 x 8-12μm boyutlarında olup, ince bir ağ örgü deseniyle süslenmiş görünümlüdür.

Habitat: Çoğunlukla yaprak döken ağaçların bol olduğu ormanlık alanlarda ve bazen de kozalaklı ağaçların altında bulunurlar. Türkiye’de Doğu Karadeniz bölümünde resmi kaydı yapılmış, ülkemizde de var olan bir mantar türüdür (TML – Aralık 2020).

Mevsim: Yaz – Sonbahar.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Karakalpak mantarının yenilebilir mantarlar arasında olduğu bildirilmiştir. Lakin, çok nadir bulunan bir tür olması nedeniyle, soyunun devamlılığını sağlamak gerektiği görüşü hakimdir ve yiyecek için toplanmamalıdır.

Ek bilgiler: Görünüm itibari ile diğer mantarlardan çok farklıdır ve tanımlanması kolaydır. Sadece kendi cinsinden birkaç mantar ile benzerlik gösterir; Strobilomyces confusus türünün daha küçük ve sert pulları ve biraz daha küçük bir şapkası vardır. Sporlarının kısmi bir ağa benzeyen düzensiz çıkıntıları olur. Strobilomyces dryophilus türünün ise donuk gri-pembe ila pembemsi ten rengi arasında bir şapkası vardır ve tam bir ağ örgüsüne sahip sporlar üretir.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Clitocybaceae8 saat ago

Sünük Hunimantarı (Clitocybe vibecina)

Boletaceae2 gün ago

Süngertop Mantarı (Wakefieldia macrospora)

Aspergillaceae4 gün ago

Mavi Küf Mantarı (Penicillium italicum)

Boletaceae6 gün ago

Sahte Çörek Mantarı (Boletus huronensis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Tepeli Paraşüt Mantarı (Marasmius collinus)

Gloeophyllaceae2 hafta ago

Kokulu Kütüktereği Mantarı (Gloeophyllum odoratum)

Boletaceae3 hafta ago

Kuzumantarı (Neoboletus eryhtropus)

Bjerkandera3 hafta ago

Kandermantarı (Bjerkandera adusta)

Mantar Türleri3 hafta ago

Ak Dikenlitabak Mantarı (Scutellinia armatospora)

Mantar Türleri4 hafta ago

Keme Mantarı (Terfezia boudieri)

Asterophora1 ay ago

Top Mantareniği (Asterophora lycoperdoides)

Mantar Türleri1 ay ago

Mekik Sarıpelte Mantarı (Tremella fuciformis)

Boletaceae1 ay ago

Badem Süngerciği Mantarı (Suillellus amygdalinus)

Agaricaceae2 ay ago

Badem Mantarı (Agaricus subrufescens)

Cheimonophyllum2 ay ago

Akyelpaze Mantarı (Cheimonophyllum candidissimum)

Geopyxis2 ay ago

Kömür Kuşağzı Mantarı (Geopyxis carbonaria)

Cortinariaceae2 ay ago

Kestane Örümcek mantarı (Cortinarius roseocastaneus)

Mantar Türleri2 ay ago

Ak Pulbaş Mantarı (Pholiota lenta)

Hymenochaetaceae2 ay ago

Karatoynak Mantarı (Tropicoporus linteus)

Agaricaceae2 ay ago

Mini İçikızıl Mantarı (Agaricus micromegethus)

Dacrymyces2 ay ago

Turuncu Altınpelte Mantarı (Dacrymyces chrysospermus)

Lentinus3 ay ago

Delikli Kaplanmantarı (Lentinus arcularius)

Lactifluus3 ay ago

Mavi-Yeşil Sütlümantar (Lactifluus glaucescens)

Lactifluus3 ay ago

Sütübozuk Mantarı (Lactifluus pergamenus)

Lachnaceae3 ay ago

Sarıtas Mantarı (Lachnellula calyciformis)

Leucopaxillus3 ay ago

Ak Hunişapka Mantarı (Leucopaxillus albissimus)

Mantar Türleri3 ay ago

Çizgili Cüceyanak Mantarı (Resupinatus striatulus)

Dumontinia3 ay ago

Çobançanağı Mantarı (Dumontinia tuberosa)

Bolbitiaceae3 ay ago

Çizgili Gübremantarı (Bolbitius reticulatus)

Cortinariaceae3 ay ago

Sarımsı Örümcekmantarı (Cortinarius leucoluteolus)

Cantharellaceae3 ay ago

Tavukbacağı Mantarı (Cantharellus ferruginascens)

Hygrophorus3 ay ago

Mürekkepgaypaşuk Mantarı (Hygrophorus atramentosus)

Cantharellula3 ay ago

Grikambur Mantarı (Cantharellula umbonata)

Mantar Türleri4 ay ago

Dağınık Trişa Mantarı (Trichia decipiens)

Infundibulicybe4 ay ago

Baz Etçe Mantarı (Infundibulicybe alkaliviolascens)

Mantar Türleri4 ay ago

Sebasin Mantarı (Sebacina epigaea)

Mantar Türleri4 ay ago

Dilburanmantarı (Russula turci)

Cortinariaceae4 ay ago

Keçeli Örümcekmantarı (Cortinarius obtusus)

Discina4 ay ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe4 ay ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista4 ay ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri4 ay ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri4 ay ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe4 ay ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)