Connect with us

Mantar Türleri

Sarıpelte mantarı (Tremella mesenterica)

Published

on

Tremella mesenterica


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm : Basidiomycota

Sınıf: Tremellomycetes

Takım: Tremellales

Aile: Tremellaceae

Cins: Tremella

Tür: Tremella mesenterica

Tremellaceae ailesinden yaygın bir jöle mantarıdır. En sık ölü ama ağaca bağlı ve yakın zamanda düşmüş dallarda, özellikle anjiyospermlerde, Peniophora cinsindeki ahşap çürüme mantarlarının bir paraziti olarak bulunur. Peniophora’nın çok azı görünür veya hiç biri görünmeyebilir. Bunun sebebi Yellow Brain fungus ‘un    Peniophora mantarının miselyumuyla beslenmesidir. Ağacın yüzeyinden ziyade ahşabın derinliklerinde olabilir. Meyve veren gövdesi bu nedenle mevcut olmak zorunda bile değildir, doğrudan konakçısı olduğu ağaçtan besleniyormuş gibi görünebilir.

Yellow Brain fungus (Sarı beyin mantarı), Golden jelly fungus ( Altın jöle mantarı ), Yellow trembler (sarı titreyen), Witch’s Butter ( Cadı yağı) gibi isimler ile anılır. Sarıpelte mantarı karbonhidrat üretir ve çeşitli biyolojik aktiviteleri nedeniyle araştırmacıların ilgisini çekmektedir. Avrupa, Asya, Avustralya, Kuzey ve Güney Amerikanın ılıman bölgelerinde bulunmaktadır.

1769’da İsveçli botanikçi Anders Jahan Retzius tarafından tanımlanmıştır. Eş anlamlıları arasında Exidia candida, Tremella albida, Tremella candida, Tremella lutescens ve Hormomyces auranticus bulunur.

Gövde: 2 ila 8 cm arasında büyüyebilir. Nemli olduğunda genellikle altın sarısı ve jelatinimsidir. Turuncuya dönüşebilir ve çok kuru havalarda eski boyutunun çok küçük bir kısmına büzüşür. Başlangıçta disk benzeri olan meyve gövdesi, kısa süre sonra beynin yapısına çok az benzeyen düzensiz bükülmeler geliştirir.

Tremella mesenterica
Tremella mesenterica

Nadiren sağdaki resimde olduğu gibi, Tremella mesenterica var. alba ile karşılaşabilirsiniz.

Tremella mesenterica aşırı yağmur aldığında rengi solgunlaşsa da belirgin sarılığını korur.

Tremella mesenterica var.alba
Tremella mesenterica var.alba

Koku: Sarıpelte mantarının kokusu ayırt edici değildir.

Tremella mesenterica
Tremella mesenterica

Spor Baskısı:  10–15 x 6–12 µm, elipsoid, düz, KOH içinde hiyalin, genellikle tekrarlama yoluyla filizlenmek için “tomurcuklanır” ve bazen genişler veya düzensiz şekillenir. Bazidia 21–22 x 12–18 µm, elipsoid, çoğunlukla uzun, parmak benzeri sterigmatlıdır. Conidia (eşeysiz sporlar) küresel, oval veya geniş elipsoidal, 2-3 x 2-2,5µm boyutlarındadır. Spor baskısı ise beyazdır.              

Habitat: Geniş yapraklı ağaçtan (meşe ve diğer sert ağaçlar) elde edilen ölü kereste üzerinde yetişir. Huş ağacının düşmüş dallarında da yaygındır. Bu renkli mantar çürüyen Karaçalı odununda da büyür.

Witch’s Butter’ın beslendiği ölü kereste değil, kabuk mantarlarıdır. Bu nedenle saprobik türlerden ziyade parazitik bir tür olarak sınıflandırılmalıdır. Peniophora cinsindeki kabuk mantarlarına saldırır.

Mevsim: Genellikle ilkbaharda, ılıman bölgelerde ortaya çıkar, ancak aynı zamanda yaz, sonbahar ve kış aylarında da görülür

Yenilebilirlik ve Toksisite: Bir çok uzmanın görüşüne göre bu tür yenilebilir ama çok zayıf bir mantardır. Bazı uzmanlar yenmez olarak nitelemiştir. Mutfak değeri çok azdır.

Ek bilgiler: Yaşam döngüsünde basidiosporların tomurcuklanmasının bir sonucu olarak ortaya çıkan maya benzeri bir faza sahiptir. Eşeysiz ve eşeyli üreme arasındaki değişim, iki uyumlu çiftleşme şeklinin maya şeklindeki haploid hücrelerinin çiftleşmesi ile sağlanır. Her çiftleşme tipi feromen üreten hücrenin zıt çiftleşme tipine sahip hedef hücrenin, cinsel farklılaşmasını sağlayan bir çiftleşme feromonu salgılar. Seksüel farklılaşma büyümenin durması ile karakterize edilir. G1 fazında bir hücre bölünme döngüsü ve ardından uzun bir çiftleşme tüpünün oluşumu, A-10 ve a-13 feromonları tarafından başlatılan çiftleşme tüpünün oluşumu, mayalarda bipolar tomurcuklanma sırasında tomurcuk ortaya çıkma sürecine benzer. Meyve gövdeleri ağaç kabuğunun altında bulunan bir primordiumdan ortaya çıkar ve bazen birden fazla meyve gövdesi, aynı primordiadan ayrı olarak kaynaklanabilir.

Bazı Tremella türleri biyolojik aktiviteleri nedeniyle tıp alanının ilgisini çeken polisakkaritler üretir. Çin’de bu bileşiklerin kanserin önlenmesi veya bağışıklık güçlendirilmesi için bir kaç patent başvurusu yapılmıştır.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese ve fotolarını kullanmamıza müsade eden Aydın Türk kardeşimize çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Mantar Türleri13 saat ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri2 gün ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe2 gün ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri4 gün ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae5 gün ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae1 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma2 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia2 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista3 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina3 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae3 hafta ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri3 hafta ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus4 hafta ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe4 hafta ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae1 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae1 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae2 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae2 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri2 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)

Cortinariaceae3 ay ago

Vişne Örümcekmantarı (Cortinarius violaceus)

Mutinus3 ay ago

Kızıl Kokarboynuz Mantarı (Mutinus ravenelii)

Amanita3 ay ago

Şampanyakese Mantarı (Amanita crenulata)