Connect with us

Mantar Türleri

Siyah trüf-Perigord Truffle (Tuber melanosporum)

Published

on

Tuber melanosporumSiyah trüf – Perigord Truffle

Taksonomi – Bilimsel Sınıflandırma

Alem:  Mantarlar- Fungi

Bölüm : Ascomycota

Sınıf: Pezizomycetes

Takım: Pezizales

Aile: Tuberaceae

Cins: Tuber

Tür: Tuber melanosporum

Siyah trüf- Périgord truffle veya Fransız siyah trüfü olarak adlandırılan Tuber melanosporum, Güney Avrupa’ya özgü bir trüf mantarı türüdür. Tuber kelime anlamı olarak “Yumru”, melanosporum ise “siyah sporlu” demektir. Dünyanın en pahalı yenilebilir mantarlarından biridir. Öyleki, Tuber magnatum – İtalyan beyaz trüfünden sonra, en pahalı 2. trüf türüdür. Türkiye’de henüz resmi kaydı olmayan bu çok değerli trüfü yazmamızın amacı, dünyanın en değerli besinlerinden olan bu trüf hakkında öğrendiklerimizi sizlerle de paylaşmaktır. Ayrıca bazı trüf avcılarımız Türkiye’de de bu değerli trüf türünün bulunduğunu iddia etmektedirler.

1831’de İtalyan mikolog Carlo Vittadini (1800 – 1865) Périgord Truffle mantarını tanımladığında, ona Tuber melanosporum bilimsel adını verdi ve hala kabul gören bilimsel adıdır. Sinonim (Eşanlamlı) isimleri arasında Tuber gulosorum, Tuber nigrum, Tuber cibarium, Tuber cibarium ve Tuber gulonum bulunur.

Fransız Siyah Türüfü kesit- Tuber Melanosporum- Siyah Trüf
Fransız Siyah Trüf kesit
Tuber Melanosporum

Genel Özellikleri: Toprak ve çevre koşullarına bağlı olarak hipoje (toprak altında), küresel veya düzensiz formlarda olurlar (yumuşak,gevşek topraklarda küresel, taşlı topraklarda düzensiz). 1-10 (max 15) cm boyutlarındadır. Başlangıçta kırmızımsı ve daha sonra siyahımsı-kahverengi renklerde olup, üzerindeki siğilleri 3-5 mm çapında, piramidal, 4-6 kenarlı, tepede basık, dikey olarak çatlamış görünümlü olabilmektedir.

Gleba, sert, sağlam, ilk başta beyazımsı, olgunlaştığında morumsu siyah renklerdedir. Çok sayıda ince, beyaz ve dallanan damarlar ile mermerimsi görünümde olurlar. Bu damarlar havaya maruz kaldıklarında ve olgunlaştıklarında kırmızıya döner ve donmuş trüf mantarlarında kaybolur.

2012’de Güneybatı Fransa’da (Dordogne kasabası) bulunan ve kütlesi 1.277 kg olan devasa boyutlarda olan Perigord trüflere de zaman zaman rastlanılmaktadır.

Perigord Siyah Trüf
Dış Görünümü
Perigord Siyah Trüf
Dış Görünümü

Koku: Fransız Perigord trüfünün mantar veren gövdeleri çalılık, çilek, ıslak toprak veya kuru meyveyi andıran bir koku yayar ve bir miktar kakao içerir. Kişiden kişiye farklı algılanabilen güçlü ama değişik kokuları olabilir.  

Spor Baskısı: Sporlar eliptiktir ve yaklaşık 22–55 µm x 20–35 µm boyutlarındadır. Spor rengi koyu kahverengidir ve büyük sivri uçlu dikenlerle kaplıdır. Asci keseler, küremsi, sapsız veya kısa saplı, 70-80 x 50-70 µm boyutlarındadır. 1-5 sporlu olabilirler.

Tuber melanosporum
spor görüntüsü

Habitat:  Perigord Siyah Trüf, iyi drene edilmiş, havalandırılmış, yüksek gözenekliliğe sahip kalkerli toprakları sever. Topraklar kalsiyum ve alkali yönünden zengin olmalıdır. Yağmurlar yıl boyunca iyi bir şekilde dağılmalıdır. Temmuz-Ağustos aylarında yaz fırtınaları mantar veren gövdeler için kritiktir. Tuber melanosporum güneşli yerlerde büyür, bitkilerin büyümesini engeller ve “yanma” yapar.  Trüf mantarı Aralık’tan Mart’a kadar kışın olgunlaşır ve birkaç ağacın kökleriyle ilişkilendirilir: Meşe (Quercus), kavak (Populus), fındık (Corylus), çam (Pinus), ıhlamur (Tilia), gürgen (Carpinus), söğüt (Salix) bunlardandır.   Siyah trüf mantarının doğal yaşam alanı İspanya, Fransa ve İtalya’daki çeşitli bölgeleri içerir. Bunlar muhtemelen son Buz Devri’nde ev sahibi bitkilerin sığındığı alanlardır. Bu bölgelerde siyah kış trüfü aranması ve yetiştirilmesi 200 yıldan daha eski bir gelenektir. Trüf mantarı, bu doğal ormanların geniş alanlarında geleneksel bir şekilde hala elle toplanmaktadır

Mevsim: Kuzey Yarımküre’de meyve veren gövdeler Nisan’dan Haziran’a kadar gelişir ve Kasım’dan Mart’a kadar hasat yapılır.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Perigord Siyah Trüf, Kilogram başına yaklaşık 1.000 ila 2.000 Euro fiyata alıcı bulan, Beyaz Trüf-Tuber Magnatum’dan sonra en pahalı ikinci türüf olan ve dünyada en çok aranan yenilebilir mantarlardan biridir.

Fransız Perigord Trüfü dünya mutfaklarında et, balık, çorba, peynir ve risottoların tadını rafine etmek için kullanılır. Beyaz trüf mantarlarının aksine aromaları, lezzeti ısıtıldıklarında azalmaz, ancak daha yoğun hale gelir. Çoğunlukla çiğ veya yüksek kaliteli zeytinyağı veya tereyağı ile terbiye edişmiş bir yemeğin içine veya üstüne ince ince traş edilerek servis edilir.

Siyah trüf- Tuber Melanosporum
Siyah trüf

Ek bilgiler: Perigord Siyah Trüf, morfolojik olarak, ticari değeri çok daha az olan Çin trüfüne (Tuber indicum) çok benzer. Ticarette sahtekarlıktan veya yanlış tanımlamalardan kaçınmak için, iki türü ayırt etmekte kullanılan bir RFLP genetik testi geliştirilmiştir. Tuber indicum- Çin türüfü, dış görünüş itibari ile daha pürüzsüz ve koyu kırmızı veya koyu kahverengi olan kabukları (dış yüzey) ile ayırt edilebilirler. Diğer iki benzer trüf türü, eti daha açık renkte olan Yazlık siyah trüf (Tuber aestivum) ve Kış trüfü’dür (Tuber brumale).

Siyah trüf ve dahi diğer trüflerin doğal ortamlarda yetişenlerinin artık nesli tükenmeye yüz tutmuştur ve pazarlarda bulunan trüf mantarlarının çoğu kültüre alınmış, ekili trüflerden gelmektedir. Tuber melanosporum artık, doğal olarak hiç büyümediği ülkelerde dahi yetiştirilmektedir. Avrupa dışında hasat edilen ilk Tuber melanosporum, 1991 yılında Kaliforniya’da toplanmıştır.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur!

GALERİ

Tuber Melanosporum- Siyah Trüf
Tuber Melanosporum- Siyah Trüf
Tuber Melanosporum İç Kısım
Tuber Melanosporum İç Kısım
Tuber Melanosporum- Siyah Trüf
Tuber Melanosporum- Siyah Trüf
Fransız Siyah Trüfü - Tuber Melanosporum
Fransız Siyah Trüfü – Tuber Melanosporum

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Mantar Türleri15 saat ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri2 gün ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe2 gün ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri4 gün ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae5 gün ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae1 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma2 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia2 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista3 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina3 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae3 hafta ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri3 hafta ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus4 hafta ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe4 hafta ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae1 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae2 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae2 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae2 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri2 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)

Cortinariaceae3 ay ago

Vişne Örümcekmantarı (Cortinarius violaceus)

Mutinus3 ay ago

Kızıl Kokarboynuz Mantarı (Mutinus ravenelii)

Amanita3 ay ago

Şampanyakese Mantarı (Amanita crenulata)