Connect with us

Gomphaceae

Dervişdonu mantarı (Turbinellus stereoides) 

Turbinellus stereoides, daha önce Gomphus stereoides (Corner) olarak bilinen Turbinellus stereoides, Gomphaceae ailesinden bir mantar türüdür.

Published

on

Turbinellus stereoidesDervişdonu


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm : Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Gomphales

Aile: Gomphaceae

Cins: Turbinellus

Tür: Turbinellus stereoides

Turbinellus, Gomphaceae familyasının beş türle (Turbinellus flabellatus, T.floccosus, T.fujisanensis, T.kauffmanii ve T.stereoides) temsil edilen bir cinsidir.
Turbinellus stereoides, daha önce Gomphus stereoides (Corner) olarak bilinen Turbinellus stereoides, Gomphaceae ailesinden bir mantar türüdür. İlk olarak 1996 yılında E. J. H. Corner tarafından bir Gomphus türü olarak tanımlanmıştır. Admir Giachini, mantarı 2011 yılında Turbinellus cinsine aktarmıştır.

Türkiye kaydı ilk olarak 2011 yılında değerli hocalarımızdan Prof Dr Ertuğrul Sesli ve Prof Dr İbrahim Türkekul tarafından yapılmıştır. Türkiye Mantarları Listesi (Aralık 2020) adlı kitapta “Dervişdonu” ismi ile geçmektedir. Biz de bu enteresan mantar türünü bu isimle yani Dervişdonu mantarı olarak sizlere anlatacağız.

Şapka: Bu enteresan türün şapkasının şekli için teknik terim Infundibuliform’dur. Hunimsi ve huni görünümlü diye tercüme edilir. Turbinellus türleri acemi mantar avcılarınca Chantrelle yani Kazayağı mantarları ile kolayca karıştırılabilir.

Turbinellus stereoides
Turbinellus stereoides

Şapka (Pileus) soluk, pürüzsüz ve  toprak rengi (kahverengiye yakın sarı ) mantar gövdeleri basit loblu ve dallıdır. Şapka ortalama 5 cm olup spatula şeklindedir. Bazıları infundibuliform bir görünümlü, 2-7 cm boyunda, yeşilimsi-gri renklerde, karın yüzeyi pürüzsüz, tüysüz, opak veya sulu yarı saydam, hafif koyu sarı, renk atmayan, adhymenial yüzey pürüzsüz, donuk, soluk, rengi solmayan kıvrımlı kenarlara sahiptir.

Turbinellus stereoides
Benzer tür T. floccosus
damarlı yapıları

Gövde-Sap: Sap (Stipe) 1-4,5 cm x 3-6 mm boyutlarındadır. Sap 3-4 mm kalınlığında, sivri oyuklu, yuvarlatılmış ila biraz düzleştirilmiş görünümlüdür. Beyaz bazal miselyum dışında aynı renktedir. Bazen 2-3 parça dallanmış sapın tabanda birleştiğini görmek mümkündür.

Turbinellus stereoides
Turbinellus stereoides

Koku: Ayırt edici değildir.

Mikroskobik Özellikleri: Basidia 70-85 x 8-11 μm ve klavattır. Sporlar 10-13 x 5-5.5 μm boyutlarında olup elipsoiddir. Kütle olarak koyu sarısı devetüyü renginde, buruşuk ve kalın duvarlıdır.

Mantarın hifleri dışında yapısı gayet basittir. Hyphae yani hifler uzunlamasına ve kompakttır. (Hyphae-HiF: İpliksi bir ağ olan miselyumu oluşturan çok hücreli mantarların boru şeklindeki çıkıntılarıdır. Mantar hifleri, besin kaynaklarından besinleri emmek için sindirim enzimleri salgılarlar).

Habitat: Prof Dr Ertuğrul Sesli ve İbrahim Türkekul hocalarımzın makelesinde bildirildiği üzere, Türkiye’de Ordu ile Gölköy’de 1998 yılında bulunan örnekler Çamgiller familyasından Doğu Ladini (Picea orientalis) altında bulunmuştur. Türkiye Mantarları Listesi adlı kitaba göre Orta ve Doğu Karadeniz Bölgemizde kaydı vardır.

Mevsim: Türkiye’de bulunan örnekler Sonbaharda (Eylül) toplanmıştır.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Bu türün yenilebilirliği ve toksisitesi hakkında herhangi bir bilgi henüz bulunamadı. En kısa zamanda güncelleme yapılacaktır.

Turbinellus stereoides
Turbinellus stereoides ile aynı cinse mensup 2 benzer tür

Ek bilgiler: Bu makalenin yazılmasında Prof Dr Ertuğrul Sesli ve Prof Dr İbrahim Türkekul hocalarımızın “Three New Records for the Turkish Mycoflora” başlıklı araştırma notlarından yararlanılmıştır. Çok değerli hocalarımıza Dünya ve Türkiye Mikoflorasına katkılarından dolayı teşekkürü borç biliriz.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Mantar Türleri14 saat ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri2 gün ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe2 gün ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri4 gün ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae5 gün ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae1 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma2 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia2 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista3 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina3 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae3 hafta ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri3 hafta ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus4 hafta ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe4 hafta ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae1 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae1 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae2 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae2 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri2 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)

Cortinariaceae3 ay ago

Vişne Örümcekmantarı (Cortinarius violaceus)

Mutinus3 ay ago

Kızıl Kokarboynuz Mantarı (Mutinus ravenelii)

Amanita3 ay ago

Şampanyakese Mantarı (Amanita crenulata)