Collybia personata – Mor Bacak Mantarı
Taksonomi – Sınıflandırma
Alem: Mantarlar – Fungi
Bölüm: Basidiomycota
Sınıf: Agaricomycetes
Takım: Agaricales
Aile: Clitocybaceae
Cins: Collybia
Tür: Collybia personata
Collybia personata yaygın olarak bilinen eski bilimsel adı ile Lepista personata, 2023 yılında Clitocybaceae familyasının Collybia cinsine dahil olmuş yenilebilir hoş kokulu bir mantardır.
Lepista personata eski ismi ile yaygın bilinen mantara memleketimizde Mor Bacak, Mavi Bacak gibi yöresel isimler verilmiştir. C. personata – Mor Bacak Mantarı, dünya literatürlerinde (Sinonimleri) Lepista saeva, Clitocybe saeva ve Tricholoma personatum olarak da geçer ve yaygın olarak Field blewit ve Blue leg ingilizce isimleri kullanılır. Avrupa genelinde çayırlık, çimenli alanlarda yaygın olarak yetişen Collybia personata- Mor Bacak Mantarına, memleketimizde de mantar avcılarınca sıkça rastlanır.
Şapka: Mavi Bacak Mantarı şapka rengi açık kahverengi, şapka dışbükey, düz ve basık olabilmekte, şapka çapı 6-16 cm arasında değişmektedir.
Lameller: Mor Bacak Mantarının lamel rengi beyazdan pembemsi renklere değişir (Renk gençken açık krem, olgunlukta pembe-bej tonlarına dönebilir). Lameller sık ve geniş olup, sapa hafifçe bağlıdır (sinuat/adnate).
Gövde-Sap: C.personata – Mor Bacak Mantarı sap boyu 3-7 cm ve kalınlığı 1–3 cm arası değişir. Sap, silindirik olup tabana doğru biraz kalınlaşabilir. Sap rengi belirgin şekilde mor–leylak tonlarda olup mantarın en belirgin ayırt edici özelliğidir. Sap üzerinde yüzük (halka) bulunmaz.
Koku: Çok hoş ve baskın, parfümsü güzel bir kokusu vardır.
Spor Baskısı: C. personata – Mor Bacak Mantarı spor rengi açık pembe – somon rengidir. Sporlar elipsoid ve düzgün yüzeylidir.
Habitat: Genellikle ormanlık – koruluk alanlarda bulunan kardeşi Collybia nuda (Lepista nuda) – Mor Cincile mantarının aksine, açık otlaklarda, çimlerde, parklarda, otlaklarda, orman açıklıklarında ve orman kenarlarının yakınında bulunur. Avrupa genelinde çayırlık, çimenli alanlarda yaygın olarak yetişen Lepista personata – Mor Bacak mantarına memleketimizde de mantar avcılarınca sıkça rastlanır.
Mevsim: Haziran ayından Kasım’a kadar.
Yenilebilirlik ve Toksisite: C.personata – Mor Bacak Mantarı genellikle yenilebilir tür olarak kabul edilir, ancak hassas bünyelerde alerjik reaksiyonlara neden olduğu da bilinmektedir. Bu durum, özellikle, mantar çiğ tüketilirse olasıdır, lakin alerjik reaksiyonların Mor bacak mantarının pişirilip yendiği zamanlarda dahi olabildiği saptanmıştır. Bu nedenle, çiğ örneklerin tüketimi hazımsızlığa neden olabileceğinden, bu mantar türü yemeden önce iyice pişirilmelidir. Mantarımız krema sosu olarak kullanılabilir veya tereyağında sotesi yapılabilir, omlet malzemesi olarak kullanılabilir.
Mor Bacak Mantarı genellikle, sinek larvaları ve kurtçuklar tarafından çok kısa sürede istila edilirler, bu sebeple çok iyi ve uzun süre saklanamazlar. En güzeli toplandıktan hemen sonra taze olarak tüketilmesidir.
Ek bilgiler: Mantarın Lepista personata olan eski bilimsel adı, son yıllarda yapılan DNA analizleri yani moleküler incelemelerden sonra 2023 yılında Collybia personata olarak güncellenmiştir. Mantarımızın şu an ki geçerli bilimsel adı Collybia personata’dır.
Lepista saeva, Clitocybe saeva ve Tricholoma personatum sinonimleridir. Collybia ( Lepista) personata- Mor Bacak Mantarı dünya literatürlerinde yaygın olarak Field blewit ve Blue Leg olarak bilinir.
Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.
GALERİ
Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.
