Connect with us

Mantar Türleri

Göl Süngermantarı (Suillus lakei)

Published

on

Suillus lakei – Göl Süngermantarı


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm: Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Boletales

Aile: Suillaceae

Cins: Suillus

Tür: Suillus lakei

Suillus lakei, Western Painted Suillus, Lake’s Bolete, Matte Jack ve Lake’s Slipperycap gibi ingilizce isimlerle bilinen Suillus cinsine mensup, yenilebilen ama mutfak değeri az olan bir mantardır. Tür, kırmızımsı-kahverengi, kuru, fibriloz-pullu bir şapka, kahverengiye çürüyen gözenekler ve kesildiğinde maviye dönen bir sap tabanı ile tanınır.

En yaygın bilinen sinonim isimleri, Boletus lakei (1912), Ixocomus lakei (1940), ve Boletinus lakei  (1945) olarak sıralanabilir. Henüz Türkçe bilinen bir ismi olmayan bu sünger mantarını sizlere “Göl Süngermantarı” olarak anlatacağız.

Şapka: 4-12 cm çapında olan şapkası, çok genç örneklerde yarım küre, sonra dışbükey, en sonunda geniş dışbükey ila neredeyse düz görünümlüdür. Mantar gençken kenarlar kıvrımlıdır. Şapka yüzeyi fibriloz pullu, sarımsı zemin üzerinde kırmızımsı-kahverengiden pembemsi-kahverengiye renklidir.

Şapka eti kalın, soluk sarı, kesildiğinde bazen pembeye dönüşebilir.

Suillus lakei
Suillus lakei

Gözenekler ve Tüpler: Şapka altında lamellerin yerine, süngerimsi, sarı ila sarı-kahverengi açısal gözenekler bulunur. Bu gözenekler gençken beyazımsı, kısmi bir peçe ile kaplıdır. Gözenekler sarıdan kahverengimsi-sarıya kadar değişir ve çürük olduğunda kahverengimsi veya kırmızımsı kahverengi lekelenir. Genç örneklerde kısmi bir örtü ile kaplıdırlar. Gözenekler köşeli, 1-3 mm genişliğindedir. Tüpler ise 1 cm derinliğe kadar olabilmektedir.

Et kalın, sarıdır ve çürük veya kırıldığında renk olarak değişmez veya pembemsi kırmızıya döner. 

3-8 cm uzunluğunda gövde;  1-3 cm kalınlık;  eşit;  glandüler noktalar olmadan, ancak halkanın altında kırmızımsı çizgili;  beyazımsı ila sarımsı veya kırmızımsı olan halkanın üzerinde sarı.  Et Boydan boya sarımsı, bazen pembemsi lekelenme;  maruz kaldığında gövde tabanında genellikle mavimsi veya yeşil. 

Suillus lakei
S. lakei

Gövde-Sap: S.lakei Mantarı sapı 3 – 12 cm uzunluğunda ve genellikle 1–3 cm kalınlığındadır. Sap genellikle sarı, bazen kırmızımsı çizgiler (özellikle yüzük bölgesinin alt kısımlarında) kaplıdır. Türümüz, genellikle sap üzerinde bazı Suillus türlerinin karakteristiği olan glandüler noktalardan yoksundur. Sap, uzunluğu boyunca genişliğe eşittir veya aşağı doğru koniktir. Sap tabanının dokusu kesildiğinde mavimsi yeşili zayıf bir şekilde lekeleyebilir, ancak bu reaksiyon genellikle olgun örneklerde görülmez. Yüzük çok narin ve flokozdur (yani yünlü tutamlara benzer) ve kısa zamanda düşer ve kaybolur veya sap üzerinde ince beyazımsı bir iz bırakır.

Suillus lakei
S. lakei

Koku: Ayırt edici özelliği olmamakla birlikte, keskin bir kokusunun ve hafif tadının olduğu belirtilmiştir.

Spor Baskısı: Spor baskısı kahverengidir. Sporlar 7,5-10 x 3-4 µm boyutlarında, elipsoid veya subelipsoid, pürüzsüz ve kalın cidarlıdır.

Habitat: Mikorizal bir mantar olan S. Lakei, Pseudotsuga menziesii yani Douglas Göknarı (Douglas Fir) ile birlikte büyür ve bu ağacın olduğu yerleri kendine habitat seçer. Kuzeybatı Kuzey Amerika’nın kuzeybatı bölgelerine özgüdür, ancak Türkiye dahil Avrupa, Güney Amerika ve Yeni Zelanda’dan da bildirilmiştir. S.lakei türünün Türkiye kaydı, ilk kez, Doç Dr Ilgaz Akata ve arkadaşları (Prof Dr Hasan Hüseyin Doğan, Doç Dr Fuat Bozok ve Dr Öyküm Öztürk ) tarafından 2018 yılında yapılmıştır. Türün kaydı için, 2014 yılında Kocaeli Sisli Vadi bölgesinden ve 2015 yılında İstanbul Belgrad Ormanlarından toplanan örnekler kullanılmıştır.

Mevsim: Yaz sonundan Kış ortasın kadar bulmak mümkündür.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Yenilebilir ama mutfak değeri çok az bir Suillus yani kaypak mantarı (Süngermantarı) olduğu bildirilmiştir. Şayet tüketilecekse genç örneklerin değerlendirilmesi ve şapka üzerindeki zarının soyulması tavsiye olunur.

Ek bilgiler: Benzer türler vardır. Bunlardan Boletinus cavipes, içi boş bir sapa ve değişmeyen ete sahiptir ve karaçam (Larix) altında yetişir. Suillus spraguei, doğu beyaz çamı ile birlikte büyür. Suillus spraguei’nin şapkasında sarı, zemin üzerinde kırmızı lifler bulunur. Suillus cavipes ve Suillus ochraceoseus her zaman karaçam ile büyür. Karışık iğne yapraklı ormanlarda yetişen Suillus ponderosus şapkası üzerinde jelatinimsi bir örtü vardır. Suillus caerulescens Kuzey Amerika’nın Batı bölgelerinde büyüyen benzer bir türdür; mantar berelendiğinde gövde üzerinde oluşan, güçlü mavi lekelenme ile ayırt edilebilir.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Clitocybaceae1 gün ago

Sünük Hunimantarı (Clitocybe vibecina)

Boletaceae3 gün ago

Süngertop Mantarı (Wakefieldia macrospora)

Aspergillaceae5 gün ago

Mavi Küf Mantarı (Penicillium italicum)

Boletaceae7 gün ago

Sahte Çörek Mantarı (Boletus huronensis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Tepeli Paraşüt Mantarı (Marasmius collinus)

Gloeophyllaceae2 hafta ago

Kokulu Kütüktereği Mantarı (Gloeophyllum odoratum)

Boletaceae3 hafta ago

Kuzumantarı (Neoboletus eryhtropus)

Bjerkandera3 hafta ago

Kandermantarı (Bjerkandera adusta)

Mantar Türleri3 hafta ago

Ak Dikenlitabak Mantarı (Scutellinia armatospora)

Mantar Türleri4 hafta ago

Keme Mantarı (Terfezia boudieri)

Asterophora1 ay ago

Top Mantareniği (Asterophora lycoperdoides)

Mantar Türleri1 ay ago

Mekik Sarıpelte Mantarı (Tremella fuciformis)

Boletaceae1 ay ago

Badem Süngerciği Mantarı (Suillellus amygdalinus)

Agaricaceae2 ay ago

Badem Mantarı (Agaricus subrufescens)

Cheimonophyllum2 ay ago

Akyelpaze Mantarı (Cheimonophyllum candidissimum)

Geopyxis2 ay ago

Kömür Kuşağzı Mantarı (Geopyxis carbonaria)

Cortinariaceae2 ay ago

Kestane Örümcek mantarı (Cortinarius roseocastaneus)

Mantar Türleri2 ay ago

Ak Pulbaş Mantarı (Pholiota lenta)

Hymenochaetaceae2 ay ago

Karatoynak Mantarı (Tropicoporus linteus)

Agaricaceae2 ay ago

Mini İçikızıl Mantarı (Agaricus micromegethus)

Dacrymyces2 ay ago

Turuncu Altınpelte Mantarı (Dacrymyces chrysospermus)

Lentinus3 ay ago

Delikli Kaplanmantarı (Lentinus arcularius)

Lactifluus3 ay ago

Mavi-Yeşil Sütlümantar (Lactifluus glaucescens)

Lactifluus3 ay ago

Sütübozuk Mantarı (Lactifluus pergamenus)

Lachnaceae3 ay ago

Sarıtas Mantarı (Lachnellula calyciformis)

Leucopaxillus3 ay ago

Ak Hunişapka Mantarı (Leucopaxillus albissimus)

Mantar Türleri3 ay ago

Çizgili Cüceyanak Mantarı (Resupinatus striatulus)

Dumontinia3 ay ago

Çobançanağı Mantarı (Dumontinia tuberosa)

Bolbitiaceae3 ay ago

Çizgili Gübremantarı (Bolbitius reticulatus)

Cortinariaceae3 ay ago

Sarımsı Örümcekmantarı (Cortinarius leucoluteolus)

Cantharellaceae3 ay ago

Tavukbacağı Mantarı (Cantharellus ferruginascens)

Hygrophorus3 ay ago

Mürekkepgaypaşuk Mantarı (Hygrophorus atramentosus)

Cantharellula3 ay ago

Grikambur Mantarı (Cantharellula umbonata)

Mantar Türleri4 ay ago

Dağınık Trişa Mantarı (Trichia decipiens)

Infundibulicybe4 ay ago

Baz Etçe Mantarı (Infundibulicybe alkaliviolascens)

Mantar Türleri4 ay ago

Sebasin Mantarı (Sebacina epigaea)

Mantar Türleri4 ay ago

Dilburanmantarı (Russula turci)

Cortinariaceae4 ay ago

Keçeli Örümcekmantarı (Cortinarius obtusus)

Discina4 ay ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe4 ay ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista4 ay ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri4 ay ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri4 ay ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe4 ay ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)