Connect with us

Mantar Türleri

Göl Süngermantarı (Suillus lakei)

Published

on

Suillus lakei – Göl Süngermantarı


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm: Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Boletales

Aile: Suillaceae

Cins: Suillus

Tür: Suillus lakei

Suillus lakei, Western Painted Suillus, Lake’s Bolete, Matte Jack ve Lake’s Slipperycap gibi ingilizce isimlerle bilinen Suillus cinsine mensup, yenilebilen ama mutfak değeri az olan bir mantardır. Tür, kırmızımsı-kahverengi, kuru, fibriloz-pullu bir şapka, kahverengiye çürüyen gözenekler ve kesildiğinde maviye dönen bir sap tabanı ile tanınır.

En yaygın bilinen sinonim isimleri, Boletus lakei (1912), Ixocomus lakei (1940), ve Boletinus lakei  (1945) olarak sıralanabilir. Henüz Türkçe bilinen bir ismi olmayan bu sünger mantarını sizlere “Göl Süngermantarı” olarak anlatacağız.

Şapka: 4-12 cm çapında olan şapkası, çok genç örneklerde yarım küre, sonra dışbükey, en sonunda geniş dışbükey ila neredeyse düz görünümlüdür. Mantar gençken kenarlar kıvrımlıdır. Şapka yüzeyi fibriloz pullu, sarımsı zemin üzerinde kırmızımsı-kahverengiden pembemsi-kahverengiye renklidir.

Şapka eti kalın, soluk sarı, kesildiğinde bazen pembeye dönüşebilir.

Suillus lakei
Suillus lakei

Gözenekler ve Tüpler: Şapka altında lamellerin yerine, süngerimsi, sarı ila sarı-kahverengi açısal gözenekler bulunur. Bu gözenekler gençken beyazımsı, kısmi bir peçe ile kaplıdır. Gözenekler sarıdan kahverengimsi-sarıya kadar değişir ve çürük olduğunda kahverengimsi veya kırmızımsı kahverengi lekelenir. Genç örneklerde kısmi bir örtü ile kaplıdırlar. Gözenekler köşeli, 1-3 mm genişliğindedir. Tüpler ise 1 cm derinliğe kadar olabilmektedir.

Et kalın, sarıdır ve çürük veya kırıldığında renk olarak değişmez veya pembemsi kırmızıya döner. 

3-8 cm uzunluğunda gövde;  1-3 cm kalınlık;  eşit;  glandüler noktalar olmadan, ancak halkanın altında kırmızımsı çizgili;  beyazımsı ila sarımsı veya kırmızımsı olan halkanın üzerinde sarı.  Et Boydan boya sarımsı, bazen pembemsi lekelenme;  maruz kaldığında gövde tabanında genellikle mavimsi veya yeşil. 

Suillus lakei
S. lakei

Gövde-Sap: S.lakei Mantarı sapı 3 – 12 cm uzunluğunda ve genellikle 1–3 cm kalınlığındadır. Sap genellikle sarı, bazen kırmızımsı çizgiler (özellikle yüzük bölgesinin alt kısımlarında) kaplıdır. Türümüz, genellikle sap üzerinde bazı Suillus türlerinin karakteristiği olan glandüler noktalardan yoksundur. Sap, uzunluğu boyunca genişliğe eşittir veya aşağı doğru koniktir. Sap tabanının dokusu kesildiğinde mavimsi yeşili zayıf bir şekilde lekeleyebilir, ancak bu reaksiyon genellikle olgun örneklerde görülmez. Yüzük çok narin ve flokozdur (yani yünlü tutamlara benzer) ve kısa zamanda düşer ve kaybolur veya sap üzerinde ince beyazımsı bir iz bırakır.

Suillus lakei
S. lakei

Koku: Ayırt edici özelliği olmamakla birlikte, keskin bir kokusunun ve hafif tadının olduğu belirtilmiştir.

Spor Baskısı: Spor baskısı kahverengidir. Sporlar 7,5-10 x 3-4 µm boyutlarında, elipsoid veya subelipsoid, pürüzsüz ve kalın cidarlıdır.

Habitat: Mikorizal bir mantar olan S. Lakei, Pseudotsuga menziesii yani Douglas Göknarı (Douglas Fir) ile birlikte büyür ve bu ağacın olduğu yerleri kendine habitat seçer. Kuzeybatı Kuzey Amerika’nın kuzeybatı bölgelerine özgüdür, ancak Türkiye dahil Avrupa, Güney Amerika ve Yeni Zelanda’dan da bildirilmiştir. S.lakei türünün Türkiye kaydı, ilk kez, Doç Dr Ilgaz Akata ve arkadaşları (Prof Dr Hasan Hüseyin Doğan, Doç Dr Fuat Bozok ve Dr Öyküm Öztürk ) tarafından 2018 yılında yapılmıştır. Türün kaydı için, 2014 yılında Kocaeli Sisli Vadi bölgesinden ve 2015 yılında İstanbul Belgrad Ormanlarından toplanan örnekler kullanılmıştır.

Mevsim: Yaz sonundan Kış ortasın kadar bulmak mümkündür.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Yenilebilir ama mutfak değeri çok az bir Suillus yani kaypak mantarı (Süngermantarı) olduğu bildirilmiştir. Şayet tüketilecekse genç örneklerin değerlendirilmesi ve şapka üzerindeki zarının soyulması tavsiye olunur.

Ek bilgiler: Benzer türler vardır. Bunlardan Boletinus cavipes, içi boş bir sapa ve değişmeyen ete sahiptir ve karaçam (Larix) altında yetişir. Suillus spraguei, doğu beyaz çamı ile birlikte büyür. Suillus spraguei’nin şapkasında sarı, zemin üzerinde kırmızı lifler bulunur. Suillus cavipes ve Suillus ochraceoseus her zaman karaçam ile büyür. Karışık iğne yapraklı ormanlarda yetişen Suillus ponderosus şapkası üzerinde jelatinimsi bir örtü vardır. Suillus caerulescens Kuzey Amerika’nın Batı bölgelerinde büyüyen benzer bir türdür; mantar berelendiğinde gövde üzerinde oluşan, güçlü mavi lekelenme ile ayırt edilebilir.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Discina15 saat ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe3 gün ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista4 gün ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe1 hafta ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri2 hafta ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae2 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae3 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma3 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia3 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista4 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina4 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae1 ay ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri1 ay ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus1 ay ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe1 ay ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae2 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae2 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae3 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae3 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri3 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)