Connect with us

Bolbitiaceae

Süslü Tersçanı (Panaeolus papilionaceus)

Published

on

Süslü Tersçanı – Panaeolus papilionaceus


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm : Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Agaricales

Aile: Bolbitiaceae

Cins: Panaeolus

Tür: Panaeolus papilionaceus

Süslü Tersçanı Mantarının – Panaeolus papilionaceus Sinonimleri yani eşanlamlıları arasında, Panaeolus campanulatus, Panaeolus retirugis, Panaeolus sphinctrinus bulunur. Kısmi örtü kalıntılarından oluşan şapka kenarının düzgün bir şekilde olan tırtıklı kenarı, bunu oldukça çekici bir gübre mantarı yapar ve ortak adının kaynağıdır. Bu tür, birçok mantar alan rehberinde Panaeolus sphinctrinus olarak kaydedilmiştir.

Şapka: 1.5-4.0 cm genişliğinde, göze batmayan şekilde konik, çan şeklini alan Süslü Tersçanı Mantarı şapkasının kenar boşluğu genç örneklerde hafifçe eğik, sonra kıvrık, beyaz örtü parçalarıyla süslenmiş görünümlüdür. Şapka yüzeyi pürüzsüz ve kuru, nemli havalarda subvisciddir (çok az kaygan veya viskoz). Renk, zeytin-kahverengiden gri-kahverengiye, bazen sarımsı kahverengiden kırmızımsı kahverengiye olabilmektedir. Şapkanın etli kısmı ince, grimsi ila devetüyü kahverengidir.

Panaeolus papilionaceus
Panaeolus papilionaceus

Lameller: Süslü Tersçanı Mantarı lamelleri adneksli, bazen soluk, yakın, geniş, soluk gri renkte, olgunlaşan sporlardan dolayı yüzler daha koyu alacalı, kenarlar soluktur. Olgun, yaşlı bireylerde lamelleri genel olarak benekli ve siyahımsıdır.

Panaeolus papilionaceus
Panaeolus papilionaceus

Gövde-Sap: 6 – 12 cm boy ve 2 – 4 mm çapta olan sap, gri-kahverengi ila kırmızımsı kahverengi renklerde olup, tutulduğu yerde daha koyu, apekse doğru daha soluk ve lifli bir yapıdadır. İnce, kırılgan ve içi boştur.

Panaeolus papilionaceus
Panaeolus papilionaceus

Koku:  Süslü Tersçanı Mantarı için koku ve tad ayırt edici özellik değildir.

Spor Baskısı: Sporları 12 – 18 x 7-10 µm boyutlarda olup eliptik, pürüzsüz, apikal (üç kısma yakın) ve gözeneklidir. Spor baskısı rengi siyahtır.

Habitat: Genelde hayvan gübrelerinde (İnek/at gübresi, geyik pisliği vb) ve meralarda tek başlarına, guruplar halinde veya aralıklı olarak bulunurlar. Çiftlik tarlalarında gübrenin geç kolonileştiricisi olan bu mantar, genellikle gruplar halinde ortaya çıkar ve en yaygın olarak gübrenin çürüdüğü ve çimle büyümüş olduğu yerlerde görülür. Türkiye’de hemen hemen her bölgemizde kaydı olan bu tür, özellikle Doğu Karadeniz Bölümü, Asıl Ege Bölümü, Orta Kızılırmak Bölümü, Yukarı Fırat Bölümü, Akdeniz Bölgesi ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde yaygın olarak bulunur.

Mevsim: Sıcaklığa bağlı olarak birçok ülkede (Örneğin Kuzey Amerika’da ) İlkbahar, Yaz ve Sonbahar aylarında ve daha sıcak iklimlerde Kış boyunca yaygın olarak bulunurlar.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Panaeolus cinctulus gibi benzer görünen türler psilosibin içerirken, Panaeolus papilionaceus Psilosibin içermez. Zehirli olmamasına rağmen, Panaeolus papilionaceus için yenilmeyen bir mantar türüdür dememiz yanlış olmaz, ne lezzet olarak ne de kütle olarak önemli bir seçimdir. 

Ek bilgiler: Aralık 2020 de basıma giren ve memlektimizin şiddetle ihtiyaç duyduğu, beklenen kitabı “Türkiye Mantarları Listesi” kitabının kapak fotosu olan Süslü Tersçanı Mantarını sizler için araştırıp, derleyip yazdık. Bizi izlemeye devam ediniz. Teşekkürler. Saygılar…

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri için  Türkiye’nin Mantar Avcıları Facebook sitemizi de ziyaret edebilirsiniz. Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Discina15 saat ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe3 gün ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista4 gün ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe1 hafta ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri2 hafta ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae2 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae3 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma3 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia3 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista4 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina4 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae1 ay ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri1 ay ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus1 ay ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe1 ay ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae2 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae2 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae3 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae3 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri3 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)