Connect with us

Mantar Türleri

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Published

on

Tricholoma album – Akkarakız Mantarı


Taksonomi – Sınıflandırma

Alem: Mantarlar – Fungi

Bölüm: Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Agaricales

Aile: Tricholomataceae

Cins: Tricholoma

Tür: Tricholoma album

Tricholoma album, Türkiye’de kayıtlara “Akkarakız Mantarı” olarak geçmiş olan, ama dünyada yaygın olarak “White Knight” yani Beyaz Şövalye olarak bilinen Tricholoma cinsinin şapkası ve lamelleri beyaz bir mantarıdır.

Tür ilk olarak 1774’te Jacob Christian Schäffer tarafından Agaricus albus olarak tanımlanmıştır. Mantar daha sonra, 1886 yılında mikolog Lucien Quélet tarafından Gyrophila alba olarak yeniden tanımlanmıştır. Bugünkü binom adı ise 1871 yılında Alman Paul Kummer tarafından verilmiştir. İngiliz Mikoloji Derneği ortak adı olarak “White Knight (Beyaz Şövalye)” ismini kullanmıştır. Genel adı (Cins ismi) Yunanca trichos/τριχος ‘saç’ ve loma/λωμα ‘hem’, ‘saçak’ veya ‘kenarlık’ kelimelerinden türemiştir; özel sıfat ise Latince albus sıfatı “beyaz” renge karşılıktır.

Sinonim yani eş anlamlı olarak kabul edilmiş isimleri arasında Agaricus albus (1774) ve Gyrophila alba (1886) bulunur.

Şapka: T. album şapkası 3–10 cm çapında ve beyaz veya soluk sarı renktedir (beyaza yakın). Mantar olgunlaşıp yaşlandıkça ortası daha sarı veya koyu sarı bir görünüm kazanır. Hafif bir çıkıntıya sahip dışbükey şapka, içe doğru kıvrılmış kenar boşlukları ile geniş bir konik şekle sahiptir. Küçük bir umbo ile düzleşme eğiliminde olabilir. Şapka kuru ve pürüzsüzdür.

Tricholoma album

Lameller: Beyaz veya soluk sarı renkli olan Akkarakız mantarı lamelleri kaba dişli kenarlara sahiptir, eşit olmayan uzunluklarda, orta derecede uzak ve kıvrımlıdırlar (gövdeye çok yakın çentikli).

Tricholoma album

Gövde-Sap: Beyaz ila soluk sarı veya soluk sarımsı kahverengi bir sapı bulunur. Silindirik ve 3 ila 8.5 cm uzunluğunda, 0.8-1.5 cm çapında olan sap üzerinde yüzük ve volva bulunmaz.

Tricholoma album

Koku: Bu mantar berelendiğinde, kesildiğinde veya ezildiğinde güçlü turp kokusu hasıl olur, tadıın da hafif turp tadında olduğu bildirilmiştir.. (Not: Bu zehirli bir türdür, kesinlikle pişirip tadına falan bakmayınız☠️!)

Spor Baskısı: Spor baskısı rengi beyaz olup, sporlar büyük ölçüde, pürüzsüz, 5-7 x 3.5-4.5μm boyutlarında ve amiloiddir.

Habitat: Mikorizal bir mantardır. Özellikle Meşe (Quercus) türleri ile bulunur. Gruplar halinde çoğunlukla kumlu ve tınlı topraklarda büyürler. Diğer geniş yapraklı ve de iğne yapraklı bazı ağaçlarla da mikorizal oluşturduğuna rastlanmıştır.

Tricholoma album, kuzey İskandinavya’dan Akdeniz’e ve İber Yarımadası’nın güney kıyılarına kadar Avrupa anakarasında bulunur. TML – Aralık 2020 kayıtlarına göre Türkiye’de Adana bölümü ve Batı Karadeniz Bölgesinde resmi kaydı vardır.

Mevsim: Yaz mevsiminden Sonbahar bitimine kadar habitatlarında rastlamak mümkündür.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Zehirli bir türdür. Bu görseli hoş ve iri yapılı mantar iyice pişirilip yenildiğinde dahi, ciddi mide rahatsızlıklarına neden olur. Lütfen tüketmeyiniz.

Tricholoma album türünün tıbbi yönü araştırmakta ve  Antitümör etkileri üzerine ciddi çalışmalar bulunmaktadır. T. album mantarının  misel kültüründen ekstrakte edilen ve beyaz farelere intraperitoneal olarak 300 mg/kg dozajda uygulanan polisakkaritler, Sarcoma 180 ve Ehrlich Kanserlerinin büyümesini sırasıyla %80 ve %90 oranında  inhibe ettiği görülmüştür (Ohtsuka ve diğerleri, 1973). 

Ek bilgiler: Tricholoma stiparophyllum ile maktoskobik özellikler açısından birbirlerine çok benzerler, ancak güçlü ve hoş olmayan bir kokusu vardır; Bazı otoritelerin şu anda aynı tür olarak kabul ettiği bu iki mantarın mikroskobik karakterlerinde de küçük farklılıklar olduğu bildirilmiştir.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur! Diğer yazılarımıza göz atmak için tıklayınız.

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Discina15 saat ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe3 gün ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista4 gün ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe1 hafta ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri2 hafta ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae2 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae3 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma3 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia3 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista4 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina4 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae1 ay ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri1 ay ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus1 ay ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe1 ay ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae2 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae2 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae3 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae3 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri3 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)