Connect with us

Entoloma

Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı (Entoloma sinuatum)

Published

on

Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı (Entoloma sinuatum)

Taksonomi – Bilimsel Sınıflandırma

Alem:  Mantarlar- Fungi

Bölüm : Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Agaricales

Aile: Entolomataceae

Cins: Entoloma 

Tür: Entoloma sinuatum

Ağulu Kıvrıkbaş-Entoloma sinuatum (yaygın olarak livid entoloma, livid agarik, livid pinkgill, leaden entoloma ve kurşun zehirleyici olarak bilinir), Avrupa ve Kuzey Amerika’da bulunan zehirli bir mantardır. Bazı rehber kitaplarda, Entoloma lividum veya Rhodophyllus sinuatus’un eski bilimsel isimlerinden bahsedilir. Entoloma olarak bilinen pembe sporlu mantar cinsinin en büyük mantarı, aynı zamanda tip türdür. Yaz sonunda ve sonbaharda ortaya çıkan meyve gövdeleri, killi veya kireçli topraklardaki yaprak döken ormanlık alanlarda veya yakındaki park alanlarında, bazen peri halkaları şeklinde bulunur. Katı şekilli, Tricholoma cinsinin üyelerine benzerler.

Şapka: Ağulu Kıvrıkbaş mantarının şapkası fildişi beyazı ile açık gri-kahverengi renktedir. 5-20 cm çapında değişen şapkası Entolama türleri içerisinde oldukca büyüktür. Havaların çok sıcak olduğu zamanlarda şapka kenarları aşağı doğru bükülür ve yarılabilir.

Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum
Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum

Lameller:  Sapa temas etmeyen lamelleri, genç evrelerde krem renginde olup, mantar sporları geliştikçe renk pempeye döner. Genç evrelerinde yenilebilir olan Clitopilus prunulus (Değirmenci mantarı) ve Calocybe gambosa (Cincile mantarı) ile karıştırılabileceği için dikkat etmek gerekir.

Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum
Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum

Gövde-Sap: Kendi cinsinin en büyük üyesi olan Entoloma sinuatumun meyve verici gövdesi (basidiocarp), 6-20 cm çapındadır. Sapı 4 ila 20 cm (1.6–6 inç) yüksekliğinde ve 0.5–4 cm (0.2–1.6 inç) çapında olup sapında halka bulunmamaktadır.

Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum
Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum

Koku: Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı nahoş sert ve itici bir kokuya sahiptir.

Spor Baskısı: Spor baskı açısal sporlarla, 8-11 x 7-9.5 µm boyutlarında olup kırmızımsı kahverengi ve  yaklaşık altı yüzlü ve dört sporludur.

                                                    

Habitat: Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı yaprak döken ormanlık altında meşe , kayın ve daha az yaygın olarak huş ağacı genellikle kil veya üzerinde, kalkerli (kireçli) topraklarda, parklar, tarlalar ve çimenli alanlarda yayılabilir. Cinsin çoğu üyesi saprotrofiktir , ancak bu türün söğütle (Salix) ektomikorizal bir ilişki oluşturduğu kaydedilmiştir.

Mevsim: Yaz aylarından başlayarak sonbaharın sonlarına kadar çürükcül olarak yaprak döken ormanlarda görünür.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Entoloma sinuatum-  Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı, adından da anlaşılacağı üzere, kesinlikle uzak durulması gereken, çok zehirli bir mantar türüdür. Zehirlenme belirtileri arasında şiddetli mide ağrıları, kramplar ve ishal vardır. Zehirlenmeye neden olan toksinler tam anlaşılamamakla beraber, zehirlenme uzun süreli gerçekleşebileceği bilinmektedir. Bu mantardan zehirlenip ölen en az bir kişi kayıtlara geçmiştir. Ayrıca, popüler yenilebilir bazı türlere oldukça benzedikleri için, Avrupa’da gerçekleşen yüksek oranlardaki  mantar zehirlenmesi vakalarının bir çoğu, bu mantar türünü yanlışlıkla yeme sonucunda gerçekleşmiştir.

Ek bilgiler: Alman mikolog Paul Kummer, 1871’de Entoloma sinuatum olarak yeniden sınıflandırdı.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur!

GALERİ

Galerideki fotoğrafların birçoğu Türkiye’nin Mantar Avcıları Facebook sitesinden alınmıştır.

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Mantar Türleri4 gün ago

Keme Mantarı (Terfezia boudieri)

Asterophora2 hafta ago

Top Mantareniği (Asterophora lycoperdoides)

Mantar Türleri2 hafta ago

Mekik Sarıpelte Mantarı (Tremella fuciformis)

Boletaceae3 hafta ago

Badem Süngerciği Mantarı (Suillellus amygdalinus)

Agaricaceae4 hafta ago

Badem Mantarı (Agaricus subrufescens)

Cheimonophyllum1 ay ago

Akyelpaze Mantarı (Cheimonophyllum candidissimum)

Geopyxis1 ay ago

Kömür Kuşağzı Mantarı (Geopyxis carbonaria)

Cortinariaceae2 ay ago

Kestane Örümcek mantarı (Cortinarius roseocastaneus)

Mantar Türleri2 ay ago

Ak Pulbaş Mantarı (Pholiota lenta)

Hymenochaetaceae2 ay ago

Karatoynak Mantarı (Tropicoporus linteus)

Agaricaceae2 ay ago

Mini İçikızıl Mantarı (Agaricus micromegethus)

Dacrymyces2 ay ago

Turuncu Altınpelte Mantarı (Dacrymyces chrysospermus)

Lentinus2 ay ago

Delikli Kaplanmantarı (Lentinus arcularius)

Lactifluus2 ay ago

Mavi-Yeşil Sütlümantar (Lactifluus glaucescens)

Lactifluus2 ay ago

Sütübozuk Mantarı (Lactifluus pergamenus)

Lachnaceae2 ay ago

Sarıtas Mantarı (Lachnellula calyciformis)

Leucopaxillus2 ay ago

Ak Hunişapka Mantarı (Leucopaxillus albissimus)

Mantar Türleri2 ay ago

Çizgili Cüceyanak Mantarı (Resupinatus striatulus)

Dumontinia2 ay ago

Çobançanağı Mantarı (Dumontinia tuberosa)

Bolbitiaceae2 ay ago

Çizgili Gübremantarı (Bolbitius reticulatus)

Cortinariaceae2 ay ago

Sarımsı Örümcekmantarı (Cortinarius leucoluteolus)

Cantharellaceae3 ay ago

Tavukbacağı Mantarı (Cantharellus ferruginascens)

Hygrophorus3 ay ago

Mürekkepgaypaşuk Mantarı (Hygrophorus atramentosus)

Cantharellula3 ay ago

Grikambur Mantarı (Cantharellula umbonata)

Mantar Türleri3 ay ago

Dağınık Trişa Mantarı (Trichia decipiens)

Infundibulicybe3 ay ago

Baz Etçe Mantarı (Infundibulicybe alkaliviolascens)

Mantar Türleri3 ay ago

Sebasin Mantarı (Sebacina epigaea)

Mantar Türleri3 ay ago

Dilburanmantarı (Russula turci)

Cortinariaceae3 ay ago

Keçeli Örümcekmantarı (Cortinarius obtusus)

Discina3 ay ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe3 ay ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista3 ay ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri3 ay ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri3 ay ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe3 ay ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri3 ay ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae3 ay ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae4 ay ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae4 ay ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma4 ay ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia4 ay ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri4 ay ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista4 ay ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri4 ay ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)