Connect with us

Entoloma

Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı (Entoloma sinuatum)

Published

on

Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı (Entoloma sinuatum)

Taksonomi – Bilimsel Sınıflandırma

Alem:  Mantarlar- Fungi

Bölüm : Basidiomycota

Sınıf: Agaricomycetes

Takım: Agaricales

Aile: Entolomataceae

Cins: Entoloma 

Tür: Entoloma sinuatum

Ağulu Kıvrıkbaş-Entoloma sinuatum (yaygın olarak livid entoloma, livid agarik, livid pinkgill, leaden entoloma ve kurşun zehirleyici olarak bilinir), Avrupa ve Kuzey Amerika’da bulunan zehirli bir mantardır. Bazı rehber kitaplarda, Entoloma lividum veya Rhodophyllus sinuatus’un eski bilimsel isimlerinden bahsedilir. Entoloma olarak bilinen pembe sporlu mantar cinsinin en büyük mantarı, aynı zamanda tip türdür. Yaz sonunda ve sonbaharda ortaya çıkan meyve gövdeleri, killi veya kireçli topraklardaki yaprak döken ormanlık alanlarda veya yakındaki park alanlarında, bazen peri halkaları şeklinde bulunur. Katı şekilli, Tricholoma cinsinin üyelerine benzerler.

Şapka: Ağulu Kıvrıkbaş mantarının şapkası fildişi beyazı ile açık gri-kahverengi renktedir. 5-20 cm çapında değişen şapkası Entolama türleri içerisinde oldukca büyüktür. Havaların çok sıcak olduğu zamanlarda şapka kenarları aşağı doğru bükülür ve yarılabilir.

Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum
Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum

Lameller:  Sapa temas etmeyen lamelleri, genç evrelerde krem renginde olup, mantar sporları geliştikçe renk pempeye döner. Genç evrelerinde yenilebilir olan Clitopilus prunulus (Değirmenci mantarı) ve Calocybe gambosa (Cincile mantarı) ile karıştırılabileceği için dikkat etmek gerekir.

Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum
Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum

Gövde-Sap: Kendi cinsinin en büyük üyesi olan Entoloma sinuatumun meyve verici gövdesi (basidiocarp), 6-20 cm çapındadır. Sapı 4 ila 20 cm (1.6–6 inç) yüksekliğinde ve 0.5–4 cm (0.2–1.6 inç) çapında olup sapında halka bulunmamaktadır.

Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum
Ağulu Kıvrıkbaş Entolama- Entolama sinuatum

Koku: Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı nahoş sert ve itici bir kokuya sahiptir.

Spor Baskısı: Spor baskı açısal sporlarla, 8-11 x 7-9.5 µm boyutlarında olup kırmızımsı kahverengi ve  yaklaşık altı yüzlü ve dört sporludur.

                                                    

Habitat: Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı yaprak döken ormanlık altında meşe , kayın ve daha az yaygın olarak huş ağacı genellikle kil veya üzerinde, kalkerli (kireçli) topraklarda, parklar, tarlalar ve çimenli alanlarda yayılabilir. Cinsin çoğu üyesi saprotrofiktir , ancak bu türün söğütle (Salix) ektomikorizal bir ilişki oluşturduğu kaydedilmiştir.

Mevsim: Yaz aylarından başlayarak sonbaharın sonlarına kadar çürükcül olarak yaprak döken ormanlarda görünür.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Entoloma sinuatum-  Ağulu Kıvrıkbaş Mantarı, adından da anlaşılacağı üzere, kesinlikle uzak durulması gereken, çok zehirli bir mantar türüdür. Zehirlenme belirtileri arasında şiddetli mide ağrıları, kramplar ve ishal vardır. Zehirlenmeye neden olan toksinler tam anlaşılamamakla beraber, zehirlenme uzun süreli gerçekleşebileceği bilinmektedir. Bu mantardan zehirlenip ölen en az bir kişi kayıtlara geçmiştir. Ayrıca, popüler yenilebilir bazı türlere oldukça benzedikleri için, Avrupa’da gerçekleşen yüksek oranlardaki  mantar zehirlenmesi vakalarının bir çoğu, bu mantar türünü yanlışlıkla yeme sonucunda gerçekleşmiştir.

Ek bilgiler: Alman mikolog Paul Kummer, 1871’de Entoloma sinuatum olarak yeniden sınıflandırdı.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur!

GALERİ

Galerideki fotoğrafların birçoğu Türkiye’nin Mantar Avcıları Facebook sitesinden alınmıştır.

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Amanitaceae2 gün ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)

Cortinariaceae3 gün ago

Vişne Örümcekmantarı (Cortinarius violaceus)

Mutinus1 hafta ago

Kızıl Kokarboynuz Mantarı (Mutinus ravenelii)

Amanita1 hafta ago

Şampanyakese Mantarı (Amanita crenulata)

Mantar Türleri2 hafta ago

Kızıl Pulbaş Mantarı (Pholiota alnicola)

Gomphaceae2 hafta ago

İri Mortopaç Mantarı (Gomphus crassipes)

Aspergillaceae2 hafta ago

Divane Asper Mantarı (Aspergillus tubingensis)

Gomphaceae3 hafta ago

Tellice Mantarı (Ramaria flava)

Britzelmayria3 hafta ago

Çit Pulcuklu Mantar (Britzelmayria multipedata)

Hygrocybe3 hafta ago

Bal Mummantarı (Hygrocybe reidii)

Agaricaceae4 hafta ago

Solguntellice Mantarı (Ramaria pallida)

Mantar Türleri1 ay ago

Kızılkenet Mantarı (Pycnoporus cinnabarinus)

Mantar Türleri1 ay ago

İri İztutan Mantarı (Paxillus obscurisporus)

Elaphomyces1 ay ago

Benli İçikara Mantarı (Elaphomyces granulatus)

Gomphidiaceae1 ay ago

Kaygan Gabaramantarı (Gomphidius glutinosus)

Boletaceae1 ay ago

Enginsüngercik Mantarı (Rubroboletus pulchrotinctus)

Agaricaceae1 ay ago

Hosmantarı (Lycoperdon echinatum)

Amanita2 ay ago

Uzak Doğu Sezar Mantarı (Amanita caesareoides)

Hypsizygus2 ay ago

Kahve Kırkkafa Mantarı (Hypsizygus tessulatus)

Hymenogaster2 ay ago

Kaba Papazküre Mantarı (Hymenogaster griseus)

Boletaceae2 ay ago

Gri Sap Örgübacak (Leccinum cyaneobasileucum)

Hydnangiaceae2 ay ago

Çam Düzenbazı (Laccaria trichodermophora)

Boletaceae2 ay ago

Karakalpak Mantarı (Strobilomyces strobilaceus

Hebeloma2 ay ago

Meşe Turpkokan (Hebeloma quercetorum)

Inocybaceae2 ay ago

Çırpıkümbet Mantarı (Inocybe lacera)

Genel2 ay ago

Çatlakyumurta Mantarı (Gyroporus castaneus)

Boletaceae2 ay ago

Oktavyan Mantarı (Octaviania asterosperma)

Cortinariaceae2 ay ago

Akça Örümcekmantarı (Cortinarius variegatus)

Agaricaceae2 ay ago

Sarıçalan Mantarı (Agaricus iodosmus)

Bankeraceae2 ay ago

Turuncuağlayan Mantar (Hydnellum aurantiacum)

Boletaceae2 ay ago

Bahçeboleti (Hortiboletus bubalinus)

Genel2 ay ago

GDPR Gizlilik Politikası

Mantar Türleri3 ay ago

Gevrek Süngermantarı (Suillus spraguei)

Abortiporus3 ay ago

Karanfilmantarı (Abortiporus biennis)

Mantar Türleri3 ay ago

Yer yumurtamantarı (Volvariella surrecta)

Mantar Türleri3 ay ago

Aslan Çıtkırdı Mantarı (Pluteus leoninus)

Asterophora3 ay ago

Mantareniği (Asterophora parasitica)

Bondarzewia3 ay ago

Yanıktere Mantarı (Bondarzewia mesenterica)

Boletaceae3 ay ago

Tapa Bolet Mantarı (Boletus barrowsii)

Mantar Türleri3 ay ago

Gölgeli Çıtkırdı Mantarı (Pluteus umbrosus)

Inocybaceae3 ay ago

Utangaçmantar (Inocybe godeyi)

Agaricaceae3 ay ago

Pullu Kızıl Mantarı (Agaricus impudicus)

Amanita3 ay ago

Keseli Peri Mantarı (Amanita alseides)

Lactarius3 ay ago

Kanayan Kanlıca (Lactarius rubrilacteus)