Connect with us

Mantar Türleri

Kış trüfü-Muscat trüfü (Tuber brumale)

Published

on

Tuber brumale – Kış Trüfü

Taksonomi – Bilimsel Sınıflandırma

Alem:  Mantarlar- Fungi

Bölüm : Ascomycota

Sınıf: Pezizomycetes

Takım: Pezizales

Aile: Tuberaceae

Cins: Tuber

Tür: Tuber brumale 

Siyah moskato (Black Moscato), Muscat türüfü (Muscat truffle) veya Kış trüfü (Winter truffle)olarak da bilinen Tuber brumale, Güney Avrupa’ya özgü bir trüf mantarı türüdür. Diğer trüf mantarlarının yetiştiği topraklarda Tuber brumale’de doğal olarak yetişir.

Tuber brumale, birçok form, çeşit, alt tür ve hatta yeni türlerin oluşmasına yol açan çok değişken bir türdür.  Eş anlamlıları yani sinonimleri arasında: Tuber hiemalbum, Tuber renati, Tuber montanum, Tuber moschatum, Tuber moschatum Bonnet var. suaveolens, Tuber moschatum Bonnet var. graveolens, Tuber melanosporum Vittadini var. moschatum vardır. Tuber brumale var. moschatum alt türü en az ilgi görendir.

En çok bilinen türüf türleri- Tuber sp.
En çok bilinen bazı trüf türleri- Tuber sp.


Genel Özellikleri: Tuber brumale -Kış trüfü, 200-1000 metre rakımlarda, toprağın altında 5-30 cm derinlerde, alkali (limestone) topraklarda ve çoğunlukla fındık ve lime olmak üzere geniş yapraklı ağaçların olduğu ormanlarda yetişirler. Hasat Kasım’da başlar ve Mart’ta biter. Fransa, İtalya ve Balkanlar’da yaygındır. Genellikle 1-5 cm ceviz büyüklüğünde ve 30-100 gr ağırlığında, şekli düzensiz küresel, bazen düz tabanlı, piramidal çıkıntılı, Siyah Trüf- Perigord truffle – Tuber melanosporum’ a nazaran daha küçük boyutlardadır. Siyah veya siyaha yakın renklerde, bazen tabanda kırmızımsı bir trüf türüdür. Mantar eti başlangıçta beyazımsı ve olgunlukta gri-siyahımsıdır. Havayla (oksidasyon) temas ettiğinde renk değiştirmez. Ahşabı andıran güçlü ve hoş bir aroması vardır.

Avrupa’da yaygın olarak Siyah Moscato trüfü olarak bilinir.  T.brumale, şekil ve renk olarak Tuber aestivum – Yazlık siyah trüfe biraz benzer, ancak yüzey daha pürüzsüzdür ve sözde püstüller daha küçüktür. Kış trüflerinin çapları diğer trüf türleri kadar büyümez. Genellikle ortalama bir kabuklu yemiş boyutuna ulaşırlar. Dış rengi koyu kahverengi veya siyah, mavi tonlu, iç taraf ise beyaz veya koyu gri mermerimsidir. Damarlı yapılar, Tuber aestivum- Yazlık siyah trüfe oranla daha geniştir.

Tuber brumale iç kesit Görüntüsü
Tuber brumale iç kesit

Koku: Bu siyah trüfün kokusu, güçlü, değişken ve misklidir. Yani hoş bir kokusu vardır. Bazıları fındık kokusuna, bazıları ise mayalı içki kokusuna benzetir. Tuber melanosporum gibi koktuğu da söylenir. Güzel ve hoş bir tadı vardır.

Spor Baskısı:  Askus yapısı, küreselden geniş elipsoide (kutuplardan basık küre) kadar değişken olup, askusları sapsız veya kısa saplı, 60-90 x 50-70 µm boyutlarında, 1-6 sporludur (genellikle 4-5 sporlu). Spor rengi genç örneklerde solgun, açık kahverengi, olgun örneklerde ise yeşile yakın kahverengi görünümlü olup, yarı saydam ve üst kısımları minik dikenlerle kaplıdır.

Kış Trüfü sporları
Kış Trüfü sporları

Habitat: Kış trüfü, Tuber melanosporum- Siyah trüf ile benzer habitat ve aynı ağaçlarla ilişkili olarak bulmamız mümkündür. Ancak, Tuber brumale -Kış trüfü genelde meşe, fındık ve ıhlamur ağaçlarını daha çok sever, tercih eder. Siyah trüfe nazaran daha az kireçli toprakları fakat daha nemli yerlerde seçer. Kış trüfü genelde, Tuber melanosporum plantasyonlarında istenmeyen tür olarak kabul edilir.

Türkiye’de kaydı yapılmış illerimiz arasında Denizli, Niğde, Osmaniye, Samsun bulunmaktadır.

Mevsim: İsminden de anlaşılacağı üzere kış aylarının bir trüf türüdür. Genelde Sonbahar ve İlkbahar arası hasadı yapılır. İtalya’da Toskana bölge yasalarına göre 15 Kasım- 15 Mart arası hasadına izin verilmiştir. Bizde de böyle, hasat zamanlarının kanunlarla belirlenmesi, trüf mantarlarının devamlılığı için düşünülmesi gerekli uygulamalardan biri olabilir.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Aranan yenilebilir trüf türleri arasında, aroması en zengin olan trüflerden olan Kış trüfü, Güney Fransa ve Kuzey İtalya’da büyük ticari değere sahip bir türüf türüdür. Avrupa Winter truffle – Kış trüfü olarak da bilinmektedir.

Tuber brumale
Beyaz damarlı bir iç yapısı vardır.
Tuber brumale
Beyaz damarlı yapısı

Ek bilgiler: Benzer türler arasında Tuber aestivum ( Yazlık siyah trüf), Tuber melanosporum (Siyah trüf) ve dış görünüş ve renk olarak Picoa sp türleri ile karıştırılabilir. İç kesimdeki damarlı yapıların daima beyaz kalması Kış trüfü, Perigord truffle- Siyah trüfden (Tuber melanosporum) ayıran en büyük özelliğidir.

Dip not: Sitemizde yazılanlar, sadece ve sadece BİLGİLENDİRME amaçlıdır. Mantar toplamak ve tanımlamak kesinlikle uzmanlık gerektiren bir konudur. Sitemizdeki bilgilere göre mantar toplamamanız ve tüketmemeniz önemle duyurulur!

GALERİ

Tuber brumale
Tuber brumale
Kış Türüfü-Muscat Türüfü
Kış Türüfü-Muscat Türüfü
Kış Türüfü-Muscat Türüfü
Foto:Faruk Can’a aittir.
Foto:Faruk Can
Tuber brumale
Tuber brumale
Kış Türüfü-Muscat Türüfü
Kış Türüfü-Muscat Türüfü
Kış Türüfü-Muscat Türüfü
Foto:Mexmet Hatip Boylu‘Ya aittir.
Foto:Mexmet Hatip Boylu

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Güzel fotolar için Samet Ispir ve Vahdet Besi kardeşlerimize ve Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
2 Comments

2 Comments

  1. Samet İspir

    14/10/2022 at 22:35

    Emeğini geçen herkese bilgilendirme için teşekkür ederim

  2. İsmail Dönmez

    15/10/2022 at 08:40

    Biz teşekkür ederiz Samet kardeşim

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Discina12 saat ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe3 gün ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista4 gün ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri1 hafta ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe1 hafta ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri2 hafta ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae2 hafta ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae2 hafta ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae3 hafta ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma3 hafta ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia3 hafta ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri3 hafta ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista4 hafta ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri4 hafta ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina4 hafta ago

Benli Galerina (Galerina graminea)

Inocybaceae1 ay ago

Yıldızkümbet Mantarı (Inocybe asterospora)

Mantar Türleri1 ay ago

Huş Kirmiti (Russula betularum)

Clitopilus1 ay ago

Çukur Unmantarı (Clitopilus cystidiatus)

Infundibulicybe1 ay ago

Akdeniz Ebişkesi (Infundibulicybe mediterranea)

Lentinus1 ay ago

Saçaklı Kaplanmantarı (Lentinus crinitus)

Cortinariaceae1 ay ago

Tüy Örümcekmantarı (Cortinarius glaucopus)

Auriculariaceae1 ay ago

Kıvrık Karabeyin Mantarı (Exidia glandulosa)

Agaricaceae1 ay ago

Sarı Kirpik Mantarı (Floccularia luteovirens)

Fomitiporia1 ay ago

Robust Braket Mantarı (Fomitiporia robusta) 

Mantar Türleri1 ay ago

Yoz Cüceyelpaze Mantarı (Sarcomyxa serotina)

Boletaceae2 ay ago

Biberlibolet (Chalciporus piperatus)

Amanitaceae2 ay ago

Ak Sümüklükafa Mantarı (Zhuliangomyces illinitus)

Camillea2 ay ago

Sigara İzmariti Mantarı (Camillea leprieurii)

Mantar Türleri2 ay ago

İçikınalı Mantar (Melastiza chateri)

Crepidotaceae2 ay ago

Acur Ayaksız Mantarı (Crepidotus mollis)

Lyophyllaceae2 ay ago

Sütperisi Mantarı (Ossicaulis lignatilis)

Mantar Türleri2 ay ago

Yersakalı Mantarı (Pterula multifida)

Lenzites2 ay ago

Lamelli Huş Poliporu (Lenzites betulinus)

Armillaria2 ay ago

Hardal Balmantarı (Armillaria sinapina)

Entolomataceae2 ay ago

Öz Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asyae)

Bankeraceae2 ay ago

Kabukağlayan Mantarı (Hydnellum concrescens)

Entolomataceae3 ay ago

Has Narinşapka Mantarı (Rhodocybe asanii)

Albatrellaceae3 ay ago

Gönmantarı (Scutiger pes-caprae)

Mantar Türleri3 ay ago

Peslivan Mantarı (Pseudoclitocybe cyathiformis)

Agaricaceae3 ay ago

Çakalosuruğu Mantarı (Lycoperdon excipuliforme)

Mantar Türleri3 ay ago

Akkarakız Mantarı (Tricholoma album)

Amanita3 ay ago

İrisiğilli Kese Mantarı (Amanita magniverrucata)

Amanitaceae3 ay ago

Başlı Duvakluca Mantarı (Saproamanita codinae)