Connect with us

Cantharellaceae

Kazayağı Mantarı (Cantharellus cibarius)

Published

on

Cantharellus cibariusKazayağı Mantarı

       Taksonomi-Bilimsel Sınıflandırma 

Alem: Mantarlar – Fungi


Bölüm : Basidiomycota


Sınıf: Agaricomycetes


Takım: Cantharellales


Aile: Cantharellacea


Cins: Cantharellus


Tür: Cantharellus cibarius


Cantharellus cibarius, dünyanın en çok sevilen ve aranan mantarlarından biridir. Türkiye’de yaygın olarak Sarıkız Mantarı veya Kazayağı Mantarı isimleri ile bilinen bu güzel mantara farklı yörelerimizde farklı isimler verilmiştir. Bunlardan bazıları, Kanterel, Yumurta Mantarı, Tavuk Mantarı, Sarı Mantar, İthal Mantar, Tavuk Ayağı olup liste uzar gider.

Cantharellus cibarius
Cantharellus cibarius

Şapka:  Cantharellus cibarius – Sarı kız mantarı şapkası, yumurta sarısı veya turuncu renkli ve huni şeklindedir. Şapka çapı genelde 3-10 cm ama 15 cm kadar da büyüyebilir.Şapkanın uçları dalgalı, düzensiz kenarları olur, ama şapka üzeri pürüzsüzdür.

Lameller: Sarıkız-Kazayağı Mantarında (Cantharellus cibarius) gerçek anlamda lameller yoktur, sapının alt bölümünden şapkanın ucuna kadar uzanan, buruşuk damarlı yapıları, Chanterellus cibarus – Sarıkız mantarını diğer benzer mantarlardan ayıran belirgin bir özelliğidir.

Gövde-Sap: Sap şapkaya bitişik olup, pürüzsüz ve düzgündür.

Koku: Aroması meyvemsi olup, daha çok kayısıyı andırır, piştiği zaman çok güzel kokar.

Spor Baskısı: Kaz Ayağı Mantarı spor baskısı soluk sarı ve sarı renktedir.

Cantharellus cibarius
Cantharellus cibarius

                                                    

Habitat: Cantharellus cibarius – Sarıkız Mantarı, meşe, göknar, kayın ve çam ağaçları ile dolu karışık ormanları kendine yaşam alanı olarak seçer. Genel olarak yaprak döken ağaçların yoğun olduğu ormanlarda bolca bulunur. Sonbahar aylarında , özellikle Orta ve Batı Karadeniz Bölgesinde ve azda olsa Marmaranın Karadeniz’e yakın bölgelerindeki yaprak döken ağaçlarla kaplı ormanlarda, özellikle ormanların daha çok nemli ıslak , su birikintilerine yakın yamaçlarında bolca bulunur. Guruplar halinde bulunabilirler, öyle ki bir ocaktan bir sepet doldurmak mümkün olabilir.

Mevsim: Bu muhteşem mantarın mevsimi genelde Sonbahardır, ama ilkbaharda da bolca görülür. Yağışların durumuna ve nem oranlarına göre bahardan Temmuz’a kadar toplamak mümkün olabilir.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Dünyanın en iyi ve en çok aranan mantarlarından biridir. Yenillebilir türdür. Lakin, benzer türü olan Ağulu Mantar-Omphalotus olearius ‘a dikkat etmek gerekir, Ağulu mantar zehirlidir.

Cantharellus cibarius
Cantharellus cibarius

                                             

Dip not: Kazayağı Mantarı genelde larva barındırmaz yani kolay kurtlanmaz. Dayanıklı ve uzun ömürlü bir mantar türüdür.

Ek bilgiler: Benzer türler: Hygrophoropsis aurantiaca, Omphalotus olearius, Paxillus involutus, Cantharellus alborufescens ve bazı alt türleri ile karıştırılabilir; Cantharellacea ailesinin diğer birkaç üyesi Chantrellus cibarius ile karıştırılabilir. Ama, bunların hepsi de yenilebilir türlerdir. Çok bol bulunan ve False Chanterelle Mushroom olarak bilinen Sahte Kantereller, umut dolu, acemi mantar avcıları için çok sık olarak Sarıkız-Kazayağı olarak yanlış tanımlanır. Sahte Kantereller gerçeğine nazaran daha yumuşak ve daha az kırılgandır ve meyve kokusundan yoksundur. Bunların Yenilebilirliği / toksisitesi konusunda bazı anlaşmazlıklar vardır, ancak kesinlikle tehlikeli değillerdir.

Potansiyel ölümcül Paxillus involutus- Brown Rollrim mantarı da, Cantharellus cibarius ile acemi mantar avcılarınca karıştırılmıştır. Lakin, bu Sarıkız mantarını biraz bilen herhangi birinin yapması muhtemel bir hata olamaz. Rollrim mantarları (Paxillceae ailesi) sarıdan ziyade kahverengidir, ve lameller de tamamen farklıdır. Parmağınızı gövdeden yukarı doğru hareket ettirirseniz lamelleri, ilişkili olduğu Bolet mantarları gibi, kapaktan tek bir yumru halinde ayrılacaktır. Sarıkız mantarının sahte lamellerinde bu olmaz. Jack O`lantern olarak bilinen Sarıkız – Kaz ayağı mantarı ile çok sık karıştırılan Ağulu Mantar – Omphalotus olearius da zehirlidir. Lamelli yapısı ve gerçek lamelleri ile Cantharellus cibarius- Kaz Ayağı mantarından kolayca ayırt edilebilirler. Kaz Ayağı mantarında gerçek lamellerin yerini sahte lameller, damarlı bir yapı almıştır.

Referans ve Kaynaklar:

http://www.en.m.wikipedia.org/wiki/

http://www.first-nature.com/index/php

http://www.facebook.com/groups/51525456599169/

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Mantar Türleri18 saat ago

Altınpelte Mantarı (Tremella aurantia)

Mantar Türleri2 gün ago

Yaş Ağulumantar (Omphalotus olivascens)

Mantar Türleri5 gün ago

Maral Kirmit (Russula sardonia)

Agaricaceae6 gün ago

Kahve Pullu (Lepiota castanea)

Clavariadelphaceae7 gün ago

Haşmetli Topuzmantarı (Clavariadelphus pistillaris)

Mantar Türleri1 hafta ago

Göl Süngermantarı (Suillus lakei)

Anthracobia2 hafta ago

Zennezili Mantarı (Anthracobia melaloma)

Mantar Türleri2 hafta ago

Gavur Süngermantarı (Suillus bellinii)

Agaricaceae3 hafta ago

Ağulu Kum Pullusu (Lepiota brunneolilacea)

Amanita3 hafta ago

Zarlıçanak Mantarı (Amanita submembranacea)

Hydnaceae3 hafta ago

Royal Sığır Dili Mantarı (Hydnum reginae)

Mantar Türleri3 hafta ago

Parlak Kirmit Mantarı (Russula graveolens)

Bolbitiaceae3 hafta ago

Dönşapka Mantarı (Panaeolina foenisecii) 

Mantar Türleri4 hafta ago

Ecel Kirmiti (Russula subnigricans)

Agaricaceae4 hafta ago

Deli Pullu Mantar (Lepiota subincarnata)

Mantar Türleri4 hafta ago

Alagöz Kirmiti (Russula integra)

Gerronema1 ay ago

Takah Mantarı (Gerronema nemorale)

Mantar Türleri1 ay ago

Pullukarakız (Tricholoma atrosquamosum)

Mantar Türleri1 ay ago

Başlı Kukulcuk Mantarı (Mycena leptocephala)

Leucocoprinus1 ay ago

Sarı Şalvarlı Mantar (Leucocoprinus birnbaumii)

Lactarius1 ay ago

Melez Sütlüce Mantarı (Lactarius chelidonium)

Mantar Türleri1 ay ago

Vellinga Çıtkırdısı (Pluteus vellingae)

Agaricaceae2 ay ago

Şiş Poslak Mantarı (Lycoperdon umbrinum)

Agaricaceae2 ay ago

Chlorophyllum hortense – Sapıkızaran Şemsiye Mantarı

Mantar Türleri2 ay ago

Russula mustelina – Russet Kirmit

Mantar Türleri2 ay ago

Defne Mantarı (Pluteus lauracearum)

Lactarius2 ay ago

Acısütlüce Mantarı (Lactarius acris)

Mantar Türleri2 ay ago

Diri Pulcuklu Mantar (Psathyrella piluliformis)

Amanita2 ay ago

Karyağdı Mantarı (Amanita strobiliformis)

Mantar Türleri2 ay ago

Kırk Sevelen Mantarı (Parasola conopilea)

Amanita2 ay ago

Dertveren Mantarı (Amanita spadicea)

Mantar Türleri2 ay ago

Engin Yerkulak Mantarı (Otidea onotica)

Mantar Türleri2 ay ago

Güdük Ölüparmak (Xylaria hypoxylon)

Hypocreaceae2 ay ago

Kızıl Çinçomağı (Podostroma cornu-damae)

Hygrophoraceae2 ay ago

Mor Yosunmantarı (Arrhenia lilacinicolor)

Hericiaceae2 ay ago

Dişli Dedesakalı Mantarı (Hericium cirrhatum)

Cantharellaceae2 ay ago

Kokulu Siyah Trompet Mantarı (Craterellus foetidus)

Fomitopsidaceae2 ay ago

Gevrek Postiya Mantarı (Postia stiptica)

Craterellus fallax3 ay ago

Siyah Trompet Mantarı (Craterellus fallax)

Inocybaceae3 ay ago

Adalıkümbet Mantarı (Inocybe kusadasiensis)

Armillaria3 ay ago

Şiş Balmantarı (Armillaria gallica)

Basında Mantar3 ay ago

Yeni bir mantar türü keşfedildi

Inocybaceae3 ay ago

Kaygankümbet Mantarı (Inocybe viscida)

Hygrophoraceae3 ay ago

Baba Gaypaşuk Mantarı (Hygrophorus yadigarii)