Connect with us

Cantharellaceae

Kazayağı Mantarı (Cantharellus cibarius)

Published

on

Cantharellus cibariusKazayağı Mantarı

       Taksonomi-Bilimsel Sınıflandırma 

Alem: Mantarlar – Fungi


Bölüm : Basidiomycota


Sınıf: Agaricomycetes


Takım: Cantharellales


Aile: Cantharellacea


Cins: Cantharellus


Tür: Cantharellus cibarius


Cantharellus cibarius, dünyanın en çok sevilen ve aranan mantarlarından biridir. Türkiye’de yaygın olarak Sarıkız Mantarı veya Kazayağı Mantarı isimleri ile bilinen bu güzel mantara farklı yörelerimizde farklı isimler verilmiştir. Bunlardan bazıları, Kanterel, Yumurta Mantarı, Tavuk Mantarı, Sarı Mantar, İthal Mantar, Tavuk Ayağı olup liste uzar gider.

Cantharellus cibarius
Cantharellus cibarius

Şapka:  Cantharellus cibarius – Sarı kız mantarı şapkası, yumurta sarısı veya turuncu renkli ve huni şeklindedir. Şapka çapı genelde 3-10 cm ama 15 cm kadar da büyüyebilir.Şapkanın uçları dalgalı, düzensiz kenarları olur, ama şapka üzeri pürüzsüzdür.

Lameller: Sarıkız-Kazayağı Mantarında (Cantharellus cibarius) gerçek anlamda lameller yoktur, sapının alt bölümünden şapkanın ucuna kadar uzanan, buruşuk damarlı yapıları, Chanterellus cibarus – Sarıkız mantarını diğer benzer mantarlardan ayıran belirgin bir özelliğidir.

Gövde-Sap: Sap şapkaya bitişik olup, pürüzsüz ve düzgündür.

Koku: Aroması meyvemsi olup, daha çok kayısıyı andırır, piştiği zaman çok güzel kokar.

Spor Baskısı: Kaz Ayağı Mantarı spor baskısı soluk sarı ve sarı renktedir.

Cantharellus cibarius
Cantharellus cibarius

                                                    

Habitat: Cantharellus cibarius – Sarıkız Mantarı, meşe, göknar, kayın ve çam ağaçları ile dolu karışık ormanları kendine yaşam alanı olarak seçer. Genel olarak yaprak döken ağaçların yoğun olduğu ormanlarda bolca bulunur. Sonbahar aylarında , özellikle Orta ve Batı Karadeniz Bölgesinde ve azda olsa Marmaranın Karadeniz’e yakın bölgelerindeki yaprak döken ağaçlarla kaplı ormanlarda, özellikle ormanların daha çok nemli ıslak , su birikintilerine yakın yamaçlarında bolca bulunur. Guruplar halinde bulunabilirler, öyle ki bir ocaktan bir sepet doldurmak mümkün olabilir.

Mevsim: Bu muhteşem mantarın mevsimi genelde Sonbahardır, ama ilkbaharda da bolca görülür. Yağışların durumuna ve nem oranlarına göre bahardan Temmuz’a kadar toplamak mümkün olabilir.

Yenilebilirlik ve Toksisite: Dünyanın en iyi ve en çok aranan mantarlarından biridir. Yenillebilir türdür. Lakin, benzer türü olan Ağulu Mantar-Omphalotus olearius ‘a dikkat etmek gerekir, Ağulu mantar zehirlidir.

Cantharellus cibarius
Cantharellus cibarius

                                             

Dip not: Kazayağı Mantarı genelde larva barındırmaz yani kolay kurtlanmaz. Dayanıklı ve uzun ömürlü bir mantar türüdür.

Ek bilgiler: Benzer türler: Hygrophoropsis aurantiaca, Omphalotus olearius, Paxillus involutus, Cantharellus alborufescens ve bazı alt türleri ile karıştırılabilir; Cantharellacea ailesinin diğer birkaç üyesi Chantrellus cibarius ile karıştırılabilir. Ama, bunların hepsi de yenilebilir türlerdir. Çok bol bulunan ve False Chanterelle Mushroom olarak bilinen Sahte Kantereller, umut dolu, acemi mantar avcıları için çok sık olarak Sarıkız-Kazayağı olarak yanlış tanımlanır. Sahte Kantereller gerçeğine nazaran daha yumuşak ve daha az kırılgandır ve meyve kokusundan yoksundur. Bunların Yenilebilirliği / toksisitesi konusunda bazı anlaşmazlıklar vardır, ancak kesinlikle tehlikeli değillerdir.

Potansiyel ölümcül Paxillus involutus- Brown Rollrim mantarı da, Cantharellus cibarius ile acemi mantar avcılarınca karıştırılmıştır. Lakin, bu Sarıkız mantarını biraz bilen herhangi birinin yapması muhtemel bir hata olamaz. Rollrim mantarları (Paxillceae ailesi) sarıdan ziyade kahverengidir, ve lameller de tamamen farklıdır. Parmağınızı gövdeden yukarı doğru hareket ettirirseniz lamelleri, ilişkili olduğu Bolet mantarları gibi, kapaktan tek bir yumru halinde ayrılacaktır. Sarıkız mantarının sahte lamellerinde bu olmaz. Jack O`lantern olarak bilinen Sarıkız – Kaz ayağı mantarı ile çok sık karıştırılan Ağulu Mantar – Omphalotus olearius da zehirlidir. Lamelli yapısı ve gerçek lamelleri ile Cantharellus cibarius- Kaz Ayağı mantarından kolayca ayırt edilebilirler. Kaz Ayağı mantarında gerçek lamellerin yerini sahte lameller, damarlı bir yapı almıştır.

Ali Aydoğdu – Her YER KAzayağı videosu izlemeye değer!

Referans ve Kaynaklar:

http://www.en.m.wikipedia.org/wiki/

http://www.first-nature.com/index/php

http://www.facebook.com/groups/51525456599169/

GALERİ

Güzel mantar görselleri ve bilgiler için Mantarlı Yaşam- Mantar Avcıları Facebook Grubumuzu da ziyaret edebilirsiniz. Web Sitemizde emeği olan herkese çok teşekkür ederiz.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Asterophora27 dakika ago

Top Mantareniği (Asterophora lycoperdoides)

Mantar Türleri6 gün ago

Mekik Sarıpelte Mantarı (Tremella fuciformis)

Boletaceae1 hafta ago

Badem Süngerciği Mantarı (Suillellus amygdalinus)

Agaricaceae2 hafta ago

Badem Mantarı (Agaricus subrufescens)

Cheimonophyllum3 hafta ago

Akyelpaze Mantarı (Cheimonophyllum candidissimum)

Geopyxis3 hafta ago

Kömür Kuşağzı Mantarı (Geopyxis carbonaria)

Cortinariaceae1 ay ago

Kestane Örümcek mantarı (Cortinarius roseocastaneus)

Mantar Türleri1 ay ago

Ak Pulbaş Mantarı (Pholiota lenta)

Hymenochaetaceae1 ay ago

Karatoynak Mantarı (Tropicoporus linteus)

Agaricaceae1 ay ago

Mini İçikızıl Mantarı (Agaricus micromegethus)

Dacrymyces1 ay ago

Turuncu Altınpelte Mantarı (Dacrymyces chrysospermus)

Lentinus1 ay ago

Delikli Kaplanmantarı (Lentinus arcularius)

Lactifluus2 ay ago

Mavi-Yeşil Sütlümantar (Lactifluus glaucescens)

Lactifluus2 ay ago

Sütübozuk Mantarı (Lactifluus pergamenus)

Lachnaceae2 ay ago

Sarıtas Mantarı (Lachnellula calyciformis)

Leucopaxillus2 ay ago

Ak Hunişapka Mantarı (Leucopaxillus albissimus)

Mantar Türleri2 ay ago

Çizgili Cüceyanak Mantarı (Resupinatus striatulus)

Dumontinia2 ay ago

Çobançanağı Mantarı (Dumontinia tuberosa)

Bolbitiaceae2 ay ago

Çizgili Gübremantarı (Bolbitius reticulatus)

Cortinariaceae2 ay ago

Sarımsı Örümcekmantarı (Cortinarius leucoluteolus)

Cantharellaceae2 ay ago

Tavukbacağı Mantarı (Cantharellus ferruginascens)

Hygrophorus2 ay ago

Mürekkepgaypaşuk Mantarı (Hygrophorus atramentosus)

Cantharellula2 ay ago

Grikambur Mantarı (Cantharellula umbonata)

Mantar Türleri2 ay ago

Dağınık Trişa Mantarı (Trichia decipiens)

Infundibulicybe2 ay ago

Baz Etçe Mantarı (Infundibulicybe alkaliviolascens)

Mantar Türleri2 ay ago

Sebasin Mantarı (Sebacina epigaea)

Mantar Türleri3 ay ago

Dilburanmantarı (Russula turci)

Cortinariaceae3 ay ago

Keçeli Örümcekmantarı (Cortinarius obtusus)

Discina3 ay ago

Kara Dibiburuşuk Mantarı (Discina melaleuca)

Atractosporocybe3 ay ago

Akkaygan Mantarı (Atractosporocybe inornata)

Lepista3 ay ago

Boz Cincile Mantarı (Lepista multiformis)

Mantar Türleri3 ay ago

Hoş Kozalakebesi Mantarı (Strobilurus esculentus)

Mantar Türleri3 ay ago

Hoş İçikınalı Mantar (Melastiza cornubiensis)

Hygrocybe3 ay ago

Sırlı Mummantarı (Hygrocybe singeri)

Mantar Türleri3 ay ago

Yalancı Göbek Mantarı (Morchella pseudoviridis)

Hymenochaetaceae3 ay ago

Küme Kırçıllı Mantarı (Inonotus glomeratus)

Agaricaceae3 ay ago

Gözenekmantarı (Tulostoma brumale)

Hymenochaetaceae3 ay ago

Çamkavı Mantarı (Porodaedalea pini)

Microstoma3 ay ago

Aloyalı Mantarı (Microstoma protractum)

Fuscoporia3 ay ago

Tüylü Dalkürkü Mantarı (Fuscoporia torulosa)

Mantar Türleri4 ay ago

Kuşaklı Beyaz Boynuz Mantarı (Staheliomyces cinctus)

Lepista4 ay ago

Çakır Cincile Mantarı (Lepista panaeolus)

Mantar Türleri4 ay ago

Kirpikli Kırmızı Fincan Mantarı (Scutellinia kerguelensis)

Galerina4 ay ago

Benli Galerina (Galerina graminea)